تبارشناسی نمایشگاه‌های جهانی (اِکسپو) بر مبنای ارزیابی ساختار و محتوای آنها

بیان مسئله: نمایشگاه‌های جهانی با شروع انقلاب صنعتی شکل گرفتند که به‌عنوان مهم‌ترین پدیدۀ عصر مدرن، بستر ظهور و بازتاب نگرش‌ها، عرصۀ یافته‌ها و تحوّلات فناورانه و فرهنگی را فراهم آورده‌اند. با وجود پیشینۀ گسترده‌، تاکنون ساختار، محتوا و سیر تاریخی آ‌نها به‌صورت نظام‌مند ارزیابی نشده است تا راهگشای برنامه‌ریزی برای آینده باشد. سوال پژوهش این است که چگونه می‌توان منطق ساختاری و محتوایی نمایشگاه‌های جهانی را از منظر تبارشناسی آنها ارزیابی کرد و نتیجۀ این بررسی چه چشم‌اندازی را برای برنامه‌ریزی آیندۀ آنها رقم خواهد زد؟هدف پژوهش: دستیابی به منطق ساختاری و محتوایی نمایشگاه‌های جهانی از طریق شناخت بنیادین موضوعات حاکم بر آنها در هر دوره‌، بررسی تکامل و سِیر تاریخی از آغاز تاکنون، ارائۀ مسیر تکامل و تبیین نسل‌ها به‌گونه‌ای که بتوان برای امتداد در آینده‌ آن را برنامه‌ریزی کرده و چشم‌اندازی برای آنها در نظر گرفت.روش پژوهش: پژوهش به‌منظور فهم تاریخی و منطق پیدایش نمایشگاه‌های جهانی، از رویکرد تبارشناسی با روش توصیفی-تحلیلی بهره می‌گیرد. اطلاعات از طریق منابع کتابخانه‌ای، اسناد تاریخی، مقالات علمی و پایگاه‌های اطلاعاتی گردآوری و با رویکردی تطبیقی تحلیل شده‌اند. سِیر منطقی استدلال، استقرایی است که از طریق توصیف، تحلیل محتوا و دسته‌بندی مطالب گردآوری شده و ارزیابی آن تبار و گونه‌شناسی انجام شده است.نتیجه‌گیری: نمایشگاه‌ها علیرغم تفاوت در اعصار و مکان برگزاری، از یک جوهرۀ ذاتی و میل به سوی رشد برخوردار بوده که زمینه‌ساز جریانات متعددی چون توسعه در ادوار بعدی و تکوین موضوعات پس از خود هستند. جریانات مختلفی بر ماهیت آنها تاثیر دارد، اما پایان و تغییر هر نسل به معنای تحول بنیادین نبوده است و گاهی موضوعات به‌صورت هم‌پوشان تکرار می‌شوند. بنابراین می‌توان چنان برنامه‌ریزی کرد که نمایشگاه‌های آتی فارغ از سازمان‌دهی منطقه‌ای در چند نقطه به‌صورت همزمان، راه نسل نوین را پیموده و فرایند آن را تکمیل نماید.

genealogy of world’s fairs (expos) traced through an assessment of their structure & content

problem statement: world’s fair, as the most important phenomenon of the modern era, which emerged with the commencement of the industrial revolution, contributed to the reflection of attitudes, the presentation of findings, and technological and cultural developments. despite their long-standing history, rarely have their structure, content, and historical course been systematically assessed to provide a guideline for future planning. how can the world’s fairs be assessed, and what insight will the findings provide for their future planning?research objectives: a)to achieve the structural and content logic of world’s fairs through a fundamental understanding of the running themes in each period, b) to examine the evolution and historical course from the beginning to the present, c) to present the evoltionary path and explain generations in such a way that show their continuity in the future can be explained through a perspective.research method: to understand the history and logic behind the emergence of the world’s fairs, the study adopted a genealogical approach and a descriptive-analytical method. the data were collected from literature review, historical documents, scientific articles, and databases, and analyzed using a comparative approach. the inductive reasoning was used for description, content analysis, and categorization of the collected data and the evaluation of that genealogy and typology. conclusion: despite the differences of fairs, they share an inherent essence and a tendency towards growth that set the groundwork for multiple flows, such as development in subsequent periods and evolutions of their following themes. various flows affect their nature, but the end and change of each generation don’t mean a fundamental transformation, and sometimes themes are repeated in an overlapping manner. therefore, it can be planned in such a way that future fairs, regardless of regional organization in several places simultaneously, follow the path of the new generation and complete its process.