تدوین برنامه استراتژیک توسعه رشته ارگونومی در ایران

مقدمه: وجود برنامه استراتژیک  به جهت‌دهی و همسوسازی اقدامات و منابع سازمان ها در جهت رسیدن به رسالت و اهداف بلندمدت کمک شایانی می‌کند. در حال حاضر، تدوین یک برنامه استراتژیک جامع در حوزه ارگونومی بمنظور دستیابی به جایگاه برتر علمی و در نهایت پاسخگویی به نیازهای واقعی جامعه یکی از اولویت‌های دانشگاهی و صنعتی کشور است. بنابراین این پژوهش با هدف تدوین برنامه استراتژیک رشته ارگونومی برای سال های 1400 تا 1404 در ایران اجرا شد.روش کار: تحقیق حاضر با استفاده از استراتژی اقدام پژوهی مشارکتی در سال 1400 انجام شد. در این راستا، کمیته برنامه‌ریزی استراتژیک متشکل از 18 نفر از اساتید، کارشناسان و دانشجویان مقطع دکتری رشته ارگونومی و مهندسی بهداشت حرفه ای تشکیل شد. این کمیته با تشکیل جلسات منظم هفتگی اقدام به تعیین مجموعه عوامل مهم و تاثیرگذار بر عملکرد رشته ارگونومی از دو منظر عوامل داخلی و عوامل خارجی از مدل swot پرداختند. یک چک لیست محقق ساخته جهت جمع آوری اطلاعات مربوط به نقاط قوت، ضعف، و فرصت ها و تهدیدهای رشته ارگونومی مورد استفاده قرار گرفت. در نهایت اهداف کلی و اختصاصی رشته و اقدامات مورد نیاز برای هر هدف تعیین شد.  یافته‌ها: براساس تحلیل swot انجام شده، جایگاه استراتژیک رشته ارگونومی در موقعیت حفظ وضعیت حاضر به دست آمد که مجموعه استراتژی‌های معماری سازمانی، مدیریت کیفیت، نفوذ در بازار و مدیریت هزینه به عنوان استراتژی‌های منتخب را شامل می شود. در برنامه عملیاتی ارائه شده، در مجموع 57 هدف اختصاصی در شش حیطه آموزشی، پژوهشی، خدمات تخصصی رشته ارگونومی و همچنین بهبود رضایت اساتید و کارکنان رشته، بهبود رضایت دانشجویان، و بهبود رضایت جامعه از خدمات ارگونومی استخراج گردید که برای دستیابی به این اهداف 124 اقدام مرتبط پیش‌بینی شد.  نتیجه‌گیری: در پژوهش حاضر برنامه استراتژیک 4 ساله رشته ارگونومی در ایران ارائه شد. دستیابی به دورنمای رشته ارگونومی با استفاده از اهداف شناسایی شده در این پژوهش و همچنین بکارگیری بهینه از اقدامات پیش بینی شده برای هر هدف؛ و برنامه‌ریزی در جهت استفاده حداکثری از فرصت‌ها و به حداقل‌رساندن آسیب و چالش‌های ناشی از ضعف‌ها مسیر خواهد شد

design and development of an ergonomics discipline strategic plan in iran

introduction: strategic planning aligns organizations' resources to achieve their mission and long-term objectives and goals. at the moment, a comprehensive strategic plan in the field of ergonomics is one of the academic and industrial priorities in iran to achieve a superior scientific position and ultimately meet the real needs of society. therefore, this study was conducted to develop a strategic plan for ergonomics from 2021 to 2025.  material and methods: this study was conducted using a participatory action research strategy in 2021. in this regard, the strategic planning committee consisting of 18 professors, specialists, and ph.d. students in the ergonomics and occupational health engineering fields was formed. the committee evaluated the internal and external environment of the ergonomics using a strength, weaknesses, opportunities, and threats (swot) matrix and a researcher-developed checklist through several regular weekly sessions. then, general and specific goals, and possible measures to achieve the goals were identified. results: according to swot analysis, ergonomics major is in the hold and maintain position which consisted of organizational architecture, quality management, market management, and cost management. in the proposed action plan, a total of 57 specific goals in six areas were extracted including education, research, specialized services in ergonomics, improving faculty member/employees/students' satisfaction, and improving community satisfaction with ergonomic services. to achieve these goals, 124 related actions were also predicted.conclusion: achieving ergonomics major perspective will be possible by using the goals identified in this study, the proper implementation of the predicted objective-specific measures, planning to reach the maximum use of the opportunities, and minimizing challenges due to the major weaknesses.