نقد رویکردهای پژوهشگران علوم بلاغی دربارۀ ملمّع و طرح انگاره‎ای دیگر

ملمّع گونه‎ای از شعر است که براساس دو یا چندزبانگی بنیان نهاده شده‌است. اندیشمندان علوم بلاغی با رویکردهای مختلفی به بررسی ملمّع پرداخته‌اند. پژوهش حاضر کوشیده‌است با تحلیل و نقد این رویکردها، انگارۀ نوینی از ملمّع ارائه دهد و به این پرسش پاسخ دهد که ملمّع چرا و چگونه به‌ وجود آمده‌است؟ شناخت بهتر ملمّع، چگونگی شکل‌گیری آن و چرایی استفاده از زبان‎های مختلف در به‎کارگیری این شگرد ادبی، در دوره‌های مختلف از اهداف این پژوهش است. روش پژوهش، توصیفی-تحلیلی است. داده‎ها به شیوۀ کتابخانه‎ای و سندکاوی، گردآوری و به روش تحلیل محتوا، تجزیه‌وتحلیل شده‌است. نتایج نشان می‎دهد ملمّع، خلاف نظر پژوهشگران علوم بلاغی، شگرد یا تفننی ادبی نیست بلکه برآیند تقابل گفتمان‎های فرادست و فرودست، و حاشیه و مرکز است که با توجّه به تناسب زبان‎های به‌کاررفته در آن، از منظر گفتمان قدرت، قابل‌تحلیل است. این فرادستی در ملمّع‌های فارسی با زبان عربی یا زبان‎های اروپایی، از روند سیاسی و علمی قابل‌بررسی است. اما در ملمّع‎های پدیدآمده از زبان‎های محلی‎ ایران با زبان فارسی، درواقع تقابل دو گفتمان حاشیه و مرکز، زبان رسمی و غیررسمی است که ضمن مشروعیت‌بخشی به زبان شاعر، گونه‎ای عکس‎‎العمل دربارۀ دیگری‌سازی نیز هستند. از طرف دیگر از منظر گفتمان روان‌شناختی می‌توان ملمع را نوعی فخر پنهان و نمایش اقتدار گوینده و خواننده به شمارآوردکه در متن مقاله به‌تفصیل بررسی شده‌است.

a criticism of the approaches of rhetorical scholars regarding the molamma' and the design of another model

melmma' is a type of poetry based on bilingualism or multilingualism. scholars of rhetorical sciences have investigated the molamma' with different approaches. the present study has attempted to  present a new model of  molamma' through analysis of these approaches and to  provide answers to the questions of why and how molamma' was created. the goals of this research are to provide a better understanding of molamma', and to discuss how it is formed, and why different languages ​​are used in the molamma' in different periods. the research method is descriptive-analytical. the data has been collected in a library and document analysis method and analyzed by content analysis method. the results show that the melmma' is the result of the confrontation between the superior and inferior discourses, the margin and the center, which can be analyzed from the perspective of the discourse of power, considering the appropriateness of the languages ​​used in it. this juxtaposition in persian-arabic or european languages ​​can be studied in terms of the political and scientific process. however, in juxtapositions that have emerged from the local languages ​​of iran with persian, it is actually a confrontation between two discourses: the periphery and the center, the official and unofficial languages, which, while legitimizing the poet's language, are also a kind of reaction to othering. on the other hand, from the point of view of psychological approach, molamma' can be considered as a kind of hidden pride and authority of the speaker and the reader, a topic which is examined in details in the text of the article.