نظریه اساس در بوته نقد؛ فیزیک- فلسفه جدید اشیاء را چگونه به تصویر می‌کشند؟

اینکه آیا اشیاء دارای جوهری هستند یا خیر، همواره موردنظر فیلسوفان بوده است. اساس‌گرایی یکی از نظریه‌‌های شناخته شده در متافیزیک تحلیلی معاصر است؛ جریانی که تلاش دارد پس از تبعید فلسفه از ساحت علم، بار دیگر فلسفه را با رویکردهای جدید به علم نزدیک کند و مفاهیم فلسفی را بر اساس رویکردهای جدید تجربی خاصه در فیزیک جدید بازتعریف کرده و مورد استفاده قرار دهد. در این سیاق، اساس‌گرایی به‌عنوان یکی از تلاش‌ها، سعی دارد ساختار شیء را بر مبنای دو مولفه جوهر و کیفیات تحلیل کند. این نظریه با معرفی جوهر اشیاء به‌عنوان اساس، در رویکردی تجربه‌گرایانه کیفیات را معرفی کرده و تبیینی از اشیاء‌ انضمامی ارائه می‌کند. در مقابل، نظریه دسته‌ای از منظری وجودشناختی با انکار اساس، اشیاء انضمامی را صرفاً تشکیل شده از کیفیات می‌داند و فرایند دسته (خوشه) شدن این کیفیات را تبیین کرده است. این نوشتار ضمن تشریح این دو نظریه و داوری در باب دعاوی آن‌ها علیه یکدیگر، به‌نحو ضمنی نشان خواهد داد فیزیک جدید نه تنها در فرض هستنده‌های نامشهود برای تبیین ساختار وجودی اشیاء انضمامی به فلسفه نیاز دارد بلکه این علم برای فراتر رفتن از سطح کیفیات و پدیدارها و استفاده از مفاهیم تخصصی خود برای ارائه‌ تصویری از جهان پیرامون، به فلسفه نیاز دارد.

A Critical Approach to Substratum Theory: How Do New Physics-Philosophy Describe and Explain Things?

Whether objects have a substance or not has always been the focus of philosophers. Substratum theory is one of the wellknown theories in contemporary analytical metaphysics. It tries to analyze the structure of an object based on the two components of substance and properties. This theory, by introducing the essence of objects as substratum, introduces properties in an empirical approach and provides an explanation of concrete objects or things. Contrarily, a collection of theories from an ontological point of view, with the denial of substratum, considers concrete things to be merely composed of properties and explains the clustering process of the same. This article, while explaining these two theories and judging their claims against each other, implicitly tries to show that modern physics not only needs philosophy to explain the ontological structure of concrete objects, but to go this science beyond the level of properties and phenomena it requires philosophy using specialized concepts to present a picture of the world around.