آزمون رابطه عوامل دین‌داری با کج‌روی اجتماعی

هدف: دین به مجموعه‌ای از باورها، مناسک و قواعد اخلاقی از سوی خداوند، اطلاق می‌شود که با نهادینه شدن آن در خلقیات و کردار انسانی، نقش کنترلی و پیشگیرانه پیداکرده، منجر به کاهش بزهکاری و کج‌روی اجتماعی می‌شود. هدف اصلی این پژوهش، آزمون رابطۀ عوامل دینداری با کج‌روی اجتماعی بود. روش: روش تحقیق حاضر، فراتحلیل کمّی و جامعۀ آماری آن، 80 مورد است که بر حسب ملاک ورود و خروج، 48 مطالعه برای فراتحلیل در فاصلۀ زمانی 1383 تا 1403 انتخاب شدند. از دیدگاه نظری دورکیم، هیرشی و استارک، برای تبیین این رابطه استفاده شده است. بعد از ورود داده‌ها(ضریب همبستگی، حجم نمونه و سال پژوهش) به cma2، نتایج آزمون آماری d کوهن و f فیشر نشان می‌دهد که با افزایش میزان دینداری از گرایش به کج‌روی اجتماعی کاسته می‌شود و مقدار ضریب اثر نهایی آن برابر با 0.451 است. یافته‌ها: بین عوامل دینداری، از جمله: مشارکت در مناسک دینی(0.389)، باورهای دینی خانواده(0.208)، سبک زندگی دینی(0.412) و دینداری دوستان(0.277) با کج‌روی اجتماعی، رابطۀ معناداری وجود دارد. نتیجه‌گیری: دینداری، قوی‌ترین متغیّر در تبیین رفتارهای کج‌روانه محسوب می‌شود. با تقویت الگوهای دینداری به طور رسمی و غیر رسمی(خلق سرمایۀ اجتماعی مذهبی) از طریق منابر، مساجد، موسسات علمی و سازمانی و همچنین سازمانهای مردم‌نهاد دینی(سمن) در جامعه می‌توان میزان آسیب و مسائل اجتماعی(خودکشی، سرقت، سوءمصرف مواد، طلاق و غیره) را کاهش داد.

testing the relationship between religiosity factors and social deviance

purpose: religion refers to a set of beliefs, rituals, and moral rules from god, which, when institutionalized in human nature and behavior, plays a controlling and preventive role and leads to a decrease in delinquency and social deviance. the main purpose of the study is to examine the relationship between religiosity factors and social deviance. method: the research method is quantitative meta-analysis, the statistical population of which is 80, of which 48 studies were selected for meta-analysis according to the inclusion and exclusion criteria. the theoretical perspective of durkheim, hirsch, and stark was used to explain this relationship. after entering the data (correlation coefficient, sample size, and year of research) into cma2, the results of cohen’s d and fisher’s f statistical tests show that with increasing religiosity, the tendency to social deviance decreases, and the final effect coefficient is 0.451. findings: there is also a significant relationship between religiosity factors, including participation in religious rituals (0.389); family religious beliefs (0.208); religious lifestyle (0.412) and friends’ religiosity (0.277) were significantly related to social deviance. conclusion: accordingly, religiosity is considered the strongest variable in explaining deviant behaviors, and by strengthening religiosity patterns formally and informally.