دیپلماسی آب با اعمال سناریوی کاهش مصرف انرژی منطقه سیستان

کمبود آب و چالش های مدیریت منابع در حوزه آبخیز رودخانه فرامرزی هیرمند، لزوم اجرای یک رویکرد نوین در دیپلماسی آب را برای مدیریت یکپارچه و سیاستگذاری موثر در تضمین امنیت آبی پایدار در این منطقه را ضروری کرده است. از این رو بهره گیری از تفکر سیستمی به عنوان نگرشی جامع برای سیستم های پیچیده منابع آب مورد توجه محقیقن قرار گرفته است.  هدف از این تحقیق مدلسازی نکسوس بین آب، غذا، و انرژی تحت رویکرد دیپلماسی آب در حوزه آبخیز هیرمند در منطقه سیستان است. به منظور عملیاتی نمودن چنین دیدگاهی، پویایی سیستم (dynamic system) به عنوان روش متناسب مورد استفاده قرار گرفته است زیرا توانایی تبیین و ارتباط پیچیده متغیرهای گوناگونی با روابط غیر خطی را دارد و به عنوان ابزاری تحلیلی و کارا مطرح است. داده های مربوط به مدل پویایی همبست از طریق  سازمان ها و ذی نفعان منطقه جمع آوری شد. مدل شبیه سازی به کمک نرم افزار ونسیم (dss vensim) ساخته و دوره شبیه سازی یک دوره  31 ساله 1379-1410 در نظر گرفته شد. معادلات حاکم در هر زیرسیستم براساس معادلات پایه روش پویایی سیستم ها و نمودارهای حلقه علی هر زیر سیستم با استفاده از روابط و بازخوردهای مثبت و منفی ایجاد شد. در این پژوهش براساس تحلیل حساسیت مونت کارلو و بسط مدل تحت عنوان 4 سناریو صورت گرفته است. نتایج، نشان می دهد که سناریوهای فعلی با کمبود آب مواجه هستند، سناریوی ترکیبی مدیریت یکپارچه به منظور کاهش 50 درصد شدت مصرف انرژی، کاهش50 درصد تلفات آب در قالب نکسوس به منظور حفظ منابع و امنیت آبی پایدار در منطقه ارائه شده اند. پیشنهاد می شود به دلیل وابستگی منطقه سیستان به رودخانه فرامرزی هیرمند، اتخاذ همبست آب، انرژی و غذا با رویکرد دیپلماسی آب می تواند مناسبات هیدروپلتیکی دو کشور ایران و افغانستان بر سر مسائل آبی را از مناقشه به سمت مشارکت و همکاری هدایت کند.

water diplomacy by implementing energy consumption reduction scenarios in the sistan region

water scarcity and resource management challenges in the helmand river watershed necessitate the adoption of a novel approach in water diplomacy for integrated management and effective policymaking to ensure sustainable water security in this region. this study focuses on analyzing the dynamics of sustainable water resource management systems based on the nexus of water, food, and energy using a water diplomacy approach over a 31-year horizon from 2000 to 2031 in the helmand river watershed. the results of modeling the water-food-energy nexus with a water diplomacy approach in the helmand river demonstrate that current scenarios face water scarcity. a combined scenario of integrated management is proposed to reduce energy consumption intensity by 50%, decrease water losses by 50% through water-food-energy nexus coherence to preserve resources and ensure sustainable water security in the region. to enhance water and food security in the study area, the utilization of renewable energy sources, the provision of scientific and innovative solutions to reduce evaporation rates considering environmental conditions and water quality in the sistan region and the international hamon wetlands, and a strategic approach in water diplomacy are recommended.