>
Fa   |   Ar   |   En
   تحلیل نشانه‌شناسی «مار» در شعر «من آن روز می‌گفتم ...» سیمین بهبهانی با تاکید بر نظریۀ مایکل ریفاتر  
   
نویسنده ارجمندی مریم ,ظرافتکار مهدی
منبع زبان و ادب فارسي- دانشگاه آزاد اسلامي واحد سنندج - 1401 - دوره : 14 - شماره : 51 - صفحه:23 -50
چکیده    هر شعر فاخری یک ایدۀ مسلّط دارد .شاعر این ایدۀ مسلّط را در لابه‌لای ساختار شعر یا یک جمله و گاهی حتّی یک واژه در درون شعر پنهان می کند. بعد با هنرمندی برخی واژه ها را نشان دار می کند تا مخاطب از طریق آنها ایدۀ مسلّط شعر را شناسایی کند. آیا سیمین بهبهانی در سرایشِ شعرِ «من آن روز ...» از این کارکردِ هنری بهره برده است؟ برای رسیدن به پاسخ به نظر می رسد؛ بهره مندی از نظریۀ نشانه شناسی مایکل ریفاتر بیش از هر نظریۀ دیگری مناسب تر باشد. مقالۀ حاضر بر مبنای نظریۀ نشانه شناسی این اندیشمند و با روش توصیفی- تحلیلی، شعر سیمین را بررسی کرده است. پس از بررسیِ عناصر غیر دستوریِ شعر مذکور، نتایجِ تحقیق بیانگر آن است که انباشتهایی با معنا بنِ «مار»، «ضحّاک» و «ترس» در شعرِ «من آن روز...» بسامد بالایی دارد. با بررسی منظومه های توصیفیِ شعر، خوشه های استعاری با هسته های «جامعۀ سنتی»، «خوی اهریمنی» و جامعۀ شبه مدرن» به دست آمد و به کمک همین خوشه های استعاری، هیپوگرامهای شعر نیز مشخص گردید که مهم ترین آنها عبارتند از: مار نماد خوی اهریمنی انسانهاست که در نظامهای مرد سالار بیشتر در وجودِ جنس مذکّر تجلّی می یابد. هم چنین مقایسۀ انباشتها، منظومه های توصیفی و هیپوگرامها با رویکرد بینامتنیّت، ماتریس ساختاری زیر را در ذهن نویسندگان این مقاله ایجاد کرد: خوی اهریمنیِ نظامِ مرد سالار در جوامع سنتی از طریق بازیهای فولکلوریک، ستم پذیری را به دخترانِ جامعه القا می کند. در جامعۀ شبه مدرن آموزشِ ستم پذیری با روشهای مدرن تری مانند نمایش، طناب بازی و ... ادامه می یابد.
کلیدواژه نشانه‌شناسی، ریفاتر، سیمین بهبهانی، مار، ضحاک، زن
آدرس دانشگاه آزاد اسلامی واحد شیراز, ایران, دانشگاه آزاد اسلامی واحد شیراز, دانشکده علوم انسانی, گروه زبان و ادبیات فارسی, ایران
پست الکترونیکی mehdizerafatkar@yahoo.com
 
   the semiotics of snake in the poem i was saying that day ... by simin behbahani, emphasizing michael rifater’s theory  
   
Authors arjomandi maryam ,zerafatkar mehdi
Abstract    every glorious poem has a dominant idea that overshadows the whole work. the poet hides this idea in the form and structure of a sentence or a word. he then artistically marks some words so that the audience can identify the dominant idea through them. has simin behbahani used this artistic function in the poem &i was that day ...&? it seems; to get the right answer, the benefit of michael rifater’s theory of semiotics is more than any suitable theory. due to this similarity, the present article has examined simin’s poetry based on the semiotic theory of this thinker and with a descriptive-analytical method. after examining the non-prescriptive elements, the results indicate that there are accumulations with the meanings of &snake&, &laughter& and &fear& with a high frequency in the poem. after examining the descriptive systems with the approach of metaphorical clusters and with the nuclei of &traditional society&, &demonic temperament& and &quasi-modern society&, the hypograms of poetry were identified, the most important of which were: the symbol snake the demonic temperament of human beings and in patriarchal systems is most manifested in the existence of the male sex. also, the comparison of accumulations, descriptive systems, and hypograms with the intertextual approach created the following structural matrix in the minds of the authors: the demonic temperament of a patriarchal system in traditional societies through folk games, oppression. it inspires girls. in a quasi-modern society, the teaching of oppression continues with modern methodses
 
 

Copyright 2023
Islamic World Science Citation Center
All Rights Reserved