مقایسه اثر درصدهای مختلف روغن کنجد و روغن سویا بر عملکرد رشد، وزن ارگان‎ های داخلی و فراسنجه‎ های بیوشیمیایی سرم در جوجه بلدرچین ژاپنی

مقدمه: اخیراً مصرف گوشت پرندگان و به‎ویژه گوشت بلدرچین به‎دلیل برخی ویژگی‎های تغذیه‎ای شامل پروتئین بالا و با کیفیت و همچنین میزان چربی کم، افزایش چشمگیری یافته است. این مساله به افزایش تقاضا برای تولید محصولات سالم منتهی شده است. یکی از اقلام غذایی مورد نیاز برای تامین انرژی در جیره غذایی طیور، منابع چربی است. به‎طور معمول در جیره‎های تجاری از روغن‎های گیاهی مخلوط استفاده می‎شود. روغن کنجد دارای اسیدهای چرب غیراشباع ضروری برای طیور است که می‎تواند اثرات مفیدی بر شاخص‎های رشد و سلامتی جوجه‎ها داشته باشد. عمده‎ترین اسیدهای چرب ضروری در روغن کنجد شامل اسید لینولئیک، اسید اولئیک، اسید پالمیتیک و اسید استئاریک است. استفاده از اسیدهای چرب ضروری در جیره غذایی طیور باعث افزایش ذخیره آن‎ها در گوشت و تخم‎مرغ می‎گردد که می‎تواند اثرات مفیدی در سلامتی انسان داشته باشد. روغن کنجد شامل ترکیباتی تحت عنوان لیگنان‎ها از جمله سیزامین، سیزامولین و مقادیر کمی سیزامول می‎باشد و وظایف فیزیولوژیکی بسیار گوناگون و متنوعی از جمله کاهش چربی خون، کاهش سطح آراشیدونیک اسید، افزایش توانایی آنتی‎اکسیدانی، افزایش قابلیت زیست‎فراهمی گاماتوکوفرول و وظایف ضدالتهابی را دارا است. از طرفی لیگنان‎های کنجد با مهار گونه‎های اکسیژن فعال می‎تواند سلول‎های بدن را از صدمات رادیکال‎های آزاد محافظت کند. روغن کنجد قادر است سم‎زدایی مواد شیمیایی در کبد را افزایش دهده و نقش حفاظتی در برابر استرس اکسیداتیو داشته باشد. با توجه به خواص آنتی‎اکسیدانی و ترکیبات مغذی موجود در روغن کنجد، مطالعه حاضر به‎منظور بررسی اثر سطوح مختلف روغن کنجد و روغن سویا بر عملکرد و شاخص‎های رشد و همچنین برخی فراسنجه‎های بیوشیمیایی سرم شامل آنزیم‎های کبدی، پروفایل چربی و پروتئین‎ها در بلدرچین ژاپنی انجام گرفت. مواد و روش‌ها: 300 قطعه بلدرچین ژاپنی (japanese quail) ‌با سن 10 روزگی به‎طور تصادفی به 5 تیمار غذایی با سه تکرار تقسیم شدند (هر تکرار 20 قطعه) و به‎مدت 42 روز با جیره‎های آزمایشی تغذیه شدند. تمامی گروه‎ها در شرایط یکسان پرورشی و مدیریتی تا 42 روزگی نگهداری شدند. در تیمارهای آزمایشی از جیره پایه حاوی صفر (شاهد)، 25، 50، 75 و 100 درصد روغن کنجد به‎جای روغن سویا استفاده شد. در پایان دوره پرورش شاخص‎های رشد (اضافه وزن، مصرف خوراک و ضریب تبدیل غذایی)، وزن ارگان‎های داخلی (کبد، قلب، سنگدان، عضله سینه و ران) و برخی فراسنجه‎های بیوشیمیایی سرم اندازه‎گیری شد. فراسنجه‎های بیوشیمیایی سرم شامل پروتئین تام، آلبومین، گلوبولین، تری‎گلیسرید، کلسترول، ldl و hdl بودند. غلظت فراسنجه‎های خون به‎روش رنگ‎سنجی (فتومتری) و با استفاده از کیت‎های تجاری موجود در بازار و براساس دستورالعمل‎های ارائه شده اندازه‎گیری گردید. داده‎های آزمایش توسط نرم‎افزار آماری spss ویراش 22 با آزمون آنالیز واریانس یک‎طرفه داده‎ها (anova) تجزیه و تحلیل آماری شد. آنالیز آماری در سطح اطمینان 95 درصد انجام گرفت. یافته‌ها: با افزایش درصد جایگزینی روغن کنجد، مصرف خوراک و ضریب تبدیل غذایی کاهش یافت. کمترین مصرف خوراک در طول دوره پرورش در گروه‎های دریافت کننده 75 و 100 درصد روغن کنجد و بیشترین مصرف خوراک مربوط به گروه دریافت کننده 100 درصد روغن سویا می‎باشدکه این دو گروه باهم اختلاف معنی‎دار نشان می‎دهند (0/05p<). در میزان مصرف خوراک بین سایر گروه‎ها تفاوت معنی‎داری دیده نشد. افزایش وزن پرنده‎ها در پایان دوره پرورش تحت تاثیر سطوح مختلف جایگزینی روغن کنجد قرار نگرفت. مقایسه ضریب تبدیل غذایی در تیمارهای مختلف نشان می‎دهد کمترین ضریب تبدیل در بلدرچین‎های تغذیه شده با 75 و 100 درصد روغن کنجد و بیشترین ضریب تبدیل غذایی در بلدرچین‎های دریافت کننده 100 درصد روغن سویا دیده شد (p < 0.05). تفاوت معنی‎داری در ضریب تبدیل غذایی بین سایر گروه‎ها دیده نشد. سطوح مختلف روغن کنجد و روغن سویا تاثیر معنی‎داری بر وزن اندام‎های داخلی بلدرچین‎های مورد مطالعه نداشت. شاخص‎های پروتئین تام، ‌آلبومین، ‌گلوبولین و نسبت آلبومین به گلوبولین در تمامی گروه‎ها اختلاف معنی‎دار نداشت. افزایش درصد روغن کنجد منجر به کاهش تری‎گلیسیرید، کلسترول و ldl و افزایش hdl شد. میزان تری‎گلیسیرید در گروه‎های دریافت کننده 75 و 100 درصد روغن کنجد به‎طور معنی‎داری از بلدرچین‎های گروه کنترل و تغذیه شده با 25 درصد روغن کنجد پایین‎تر بود (p < 0.05). میزان کلسترول تنها در بلدرچین‎های دریافت کننده 75 و 100 درصد روغن کنجد به‎طور معنی‎دار از سایر گروه‎ها کمتر بود (p < 0.05). میزان ldl در بلدرچین‎های دریافت کننده 25 و 50 درصد روغن کنجد بالاتر از گروه دریافت کننده 75 و 100 درصد روغن کنجد بود (p < 0.05). hdl با افزایش درصد جایگزینی روغن کنجد نیز افزایش یافت. نتیجه‌گیری: نتایج این مطالعه نشان داد که جایگزینی روغن کنجد در جیره می‎تواند اثرات مثبتی بر میانگین مصرف خوراک روزانه و ضریب تبدیل غذایی داشته باشد. به‎نظر می‎رسد اسیدهای چرب غیراشباع بر گوارش‎پذیری و تشکیل میسل‎های چربی اثر گذاشته و منجر به بهبود راندمان انرژی متابولیسمی می‎شوند که بر عملکرد پرندگان موثر است. همچنین اضافه‎سازی روغن کنجد به جیره غذایی باعث بهبود شاخص‎های بیوشیمیایی سرم به‎ویژه پروفایل چربی (تری‎گلیسیرید، کلسترول، ldl و hdl) گردید. احتمالاً سیزامین موجود در دانه کنجد فعالیت و بیان ژن آنزیم‎های دخیل در سنتز اسیدهای چرب و آنزیم‎های لیپوژنیک را کاهش داده و موجب کاهش سنتز اسیدچرب کبدی و نهایتاً پروفایل لیپیدی می‎گردد. با این‎حال جهت ارزیابی سایر اثرات جایگزینی این روغن گیاهی انجام مطالعات بیشتر باید مدنظر قرار گیرد. 

comparison of the effect of different percentages of sesame oil and soybean oil on growth performance, the weight of internal organs, and serum biochemical parameters in japanese quails

background: recently, the consumption of poultry meat, especially quail meat, has increased significantly due to some nutritional features, including high-quality protein and low fat content. this issue has led to an increase in the demand for the production of healthy products. fat sources are one of the food items needed to provide energy in the poultry diet. usually, mixed vegetable oils are used in commercial diets. sesame oil has essential unsaturated fatty acids for poultry, which can have beneficial effects on the growth and health indicators of chickens. the main essential fatty acids in sesame oil include linoleic acid, oleic acid, palmitic acid, and stearic acid. the use of essential fatty acids in the diet of poultry increases their storage in meat and eggs, which can have beneficial effects on human health. sesame oil contains compounds called lignans, such as sisamin, sisamulin, and small amounts of sisamol, and has many different physiological functions, such as reducing blood fat, reducing the level of arachidonic acid, increasing antioxidant capacity, increasing the bioavailability of gamma-tocopherol, and anti-inflammatory functions. on the other hand, sesame lignans can protect body cells from free radical damage by inhibiting reactive oxygen species. sesame oil can increase the detoxification of chemicals in the liver and has a protective role against oxidative stress. considering the antioxidant properties and nutritional compounds in sesame oil, the present study was conducted to investigate the effect of different levels of sesame oil and soybean oil on performance and growth indicators, as well as some serum biochemical parameters, including liver enzymes, profile fat, and proteins, in japanese quail.methods: three hundred quails (japanese quail) with the age of 10 days were randomly divided into five treatments with three replications (20 quails in each replication) and fed with experimental diets for 42 days. all groups were reared in the same growing and management conditions until 42 days of age. in the experimental treatments, the base diet containing zero (control), 25, 50, 75, and 100% sesame oil was used instead of soybean oil. growth indices (weight gain, feed consumption, and feed conversion ratio, fcr), the weight of internal organs (liver, heart, gizzard, breast, and thigh muscle), and some serum biochemical parameters were measured at the end of the growing period. serum biochemical parameters included total protein, albumin, globulin, triglyceride, cholesterol, ldl (low-density lipoprotein), and hdl (high-density lipoprotein). the concentrations of blood parameters were measured by colorimetry (photometry) using commercial kits available in the market and based on the provided instructions. the data were statistically analyzed by spss version 22 statistical software with the one-way analysis of variance (anova) test. statistical analysis was performed at a 95% confidence level.results: feed consumption and fcr decreased by increasing the percentage of sesame oil replacement. the lowest feed consumption during the growing period belonged to the groups receiving 75 and 100% sesame oil, and the highest feed consumption was recorded in the group receiving 100% soybean oil; these two groups showed a significant difference (p < 0.05). no significant difference was seen in the feed consumption between the other groups. the weight gain of quails at the end of the rearing period was not affected by different levels of sesame oil replacement. the comparison of fcr in different treatments showed that the lowest fcr was found in quails fed with 75 and 100% sesame oil, and the highest fcr was seen in quails receiving 100% soybean oil (p < 0.05). there was no significant difference in fcr between the other groups. different levels of sesame oil and soybean oil did not significantly affect the weight of the internal organs of the studied quails.