ارزیابی رفتارهای بهداشتی uncapping & removing کلنی های زنبورعسل ایرانی (apis mellifera meda) در مقابل کنه واروآ (varroa destructor) در استان کرمانشاه

به دلیل اثرات نامطلوب کنه کش ‌های سنتتیک مورد استفاده جهت کنترل کنه واروآ، امروزه استفاده از روش‌های غیر شیمیایی نظیر بهبود رفتارهای بهداشتی یا ایجاد لاین‌های بهداشتی مقاوم زنبورعسل علیه کنه واروآ مورد توجه است. به همین منظور، مطالعه حاضر با هدف بررسی رفتارهای بهداشتی uncapping removing150 کلنی زنبورعسل آلوده به کنه واروآ از پنج شهرستان استان کرمانشاه طی بازه‌ی زمانی 1398 الی 1399 با استفاده از روش ازت مایع انجام شد. نتایج مطالعه حاضر نشان داد که 48 ساعت بعد از ریختن ازت مایع، از لحاظ رفتارهای بهداشتی درپوش برداری و حذف نوزادان مرده بین کلنی‌های زنبورعسل شهرستان‌های مورد مطالعه اختلاف معنی‌دار وجود دارد (0.05< p). نتایج مقایسه میانگین‌ رفتارهای بهداشتی زنبورها 48 ساعت بعد از ریختن ازت مایع نشان داد که کلنی‌های زنبورعسل شهرستان صحنه با میانگین 85.48 درصد بالاترین و کلنی‌های زنبورعسل شهرستان سرپل ذهاب با میانگین 58.26 درصد کمترین رفتارهای بهداشتی درپوش برداری و حذف نوزادان مرده را نشان دادند. میانگین کل رفتارهای بهداشتی درپوش برداری و حذف نوزادان مرده جمعیت مورد مطالعه 48 ساعت بعد از ریختن ازت مایع 79.9 درصد بدست آمد. این درصد بالای بروز رفتارهای بهداشتی نشانگر این موضوع است که رفتار بهداشتی درپوش برداری و حذف نوزادان مرده در جمعیت زنبورعسل استان کرمانشاه در حد مطلوبی بیان می‌شود. در مجموع، می‌توان نتیجه گرفت که کلنی‌های زنبورعسل استان کرمانشاه با انجام رفتارهای بهداشتی توانایی دفاع از خود در مقابل کنه واروآ را دارند و می‌توان با اجرای برنامه‌های اصلاح نژادی میزان این رفتار را در کلنی‌های زنبورعسل این استان بهبود بخشید.

evaluation of the uncapping & removing hygienic behaviors of iranian honey bee colonies (apis mellifera meda) against varroa mite (varroa destructor) in kermanshah province

due to synthetic acaricides’ adverse effects, the use of non-chemical methods, such as improving hygienic behaviors, is considered against the varroa destructor. therefore, this study was conducted to investigate the hygienic behaviors of uncapping removing 150 honey bee colonies infected with varroa mite from four cities of kermanshah province from 2019 to 2020 using the liquid nitrogen method. the results showed that a significant difference was observed 48 hours after pouring liquid nitrogen between the honey bee colonies of the studied cities in terms of hygienic behaviors of uncapping removing (p<0.05). the results of the comparison of means bees’ hygienic behaviors 48 hours after pouring liquid nitrogen showed that the highest and lowest average hygienic behaviors were related to honey bee colonies of sahneh city with an average of 85.48% and sarpol-e zahab city with an average of 58.26 %, respectively. the mean of the total hygienic behaviors of uncapping removing of the studied population 48 hours after pouring liquid nitrogen was 79.9%. this high percentage of expression of hygienic behaviors indicates that the uncapping removing hygienic behaviors in the honey bee population of kermanshah province are expressed to an optimal level. in total, it can be concluded that the honey bee colonies of kermanshah province can defend themselves against the varroa mite by performing hygienic behaviors. therefore, it is possible to improve the level of this behavior in the honey bee colonies of this province by implementing breeding programs.