شبیه سازی مراحل نمو دو رقم گندم زمستانه بر اساس درجه حرارت و طول روز

به منظور تعیین مدل های تخمین مراحل نمو دو رقم گندم به نام های امید و بزوستایا از نتایج آزمایشات به نژادی گندم ایستگاه های مراکز تحقیقات کشاورزی کشور طی سال های 1361 تا 1373 استفاده گردید. برای تخمین سرعت نمو طی مراحل سبز شدن، ساقه دهی، سنبله دهی و رسیدگی، عکس طول هر مرحله به عنوان متغیر تابع و متغیرهای حرارتی، طول روز و حاصل ضرب متغیرهای حرارتی با متغیرهای طول روز به عنوان متغیر مستقل در رگرسیون مرحلهای مورد استفاده قرار گرفتند. مرحله ای از رگرسیون به عنوان مدل مناسب انتخاب گردید که ضریب رگرسیون و ضریب تشخیص آخرین جز آن حداقل در سطح احتمال 10 درصد معنی دار بوده و حداکثر ضریب تشخیص کل را داشته باشد. برای ارزیابی دقت و حساسیت مدل ها، از نتایج به نژادی گندم در ایستگاه های اصفهان و ارومیه استفاده به عمل آمد. بر اساس نسبت قدر مطلق حداکثر میزان انحراف از رگرسیون به مقدار حقیقی طول دوره نمو به صورت درصد، مراحل نمو طولانی به خوبی تخمین زده شدند که نشانگر کارآیی مدل های محاسبه شده، به خصوص برای رقم امید می باشد. نتایج حاصل از این مطالعه نشانگر آن است که سهم پارامترهای حرارتی و طول روز در تعیین مراحل مختلف نمو ثابت نیست. بر این اساس برای هر رقم و هر مرحله نمو به مدل تخمین متفاوتی نیاز است. تفکیک مناطق کشور به نواحی همگون از نظر حرارت و طول روز می تواند دقت مدل های تخمین طول مراحل نمو را افزایش دهد. انجام چنین مطالعه ای مستلزم دسترسی به اطلاعات فیزیولوژیکی کافی در هر منطقه اقلیمی می باشد.