واکاوی تجارب زیسته ‌دانش‌آموختگان آموزش عالی ایران درباره‌ی ویژگی‌های استادان الهام‌بخش: یک مطالعه‌ی پدیدارشناختی

پژوهش حاضر به واکاوی تجارب دانش‌آموختگان آموزش عالی ایران درباره ویژگی های استادان الهام‌بخش پرداخته است. این مطالعه با رویکرد کیفی و به‌کارگیری راهبرد پدیدارشناسی انجام شده است. مشارکت‌کنندگان در این پژوهش، دانش‌آموختگان مقطع دکتری دانشگاه‌های ایران هستند که هم‌اکنون عضو هیئت علمی بوده و تجربه کلاس درس استادان الهام‌بخش را داشته‌اند. در مرحله اول، از مشارکت‌کنندگان خواسته شد استادانی را که در دوره تحصیل خود الهام‌بخش می‌دانستند، معرفی کنند. این فرآیند منجر به شناسایی فهرستی از استادان الهام‌بخش شد. در مرحله دوم، برای درک عمیق‌تر تجارب دانش‌آموختگان، مصاحبه‌های عمیق با آن‌ها انجام گرفت. معیار ورود به مصاحبه، داشتن تجربه و تعامل طولانی‌مدت با استاد، عضویت در هیات علمی و همچنین رضایت از شرکت در مصاحبه بود. داده‌ها با 16 نفر از مشارکت‌کنندگان به اشباع رسید. تحلیل داده‌ها با استفاده از روش تحلیل مضمون انجام شد. روایی پژوهش از طریق بازبینی همکاران و مشارکت‌کنندگان و پایایی آن با کدگذاری دو مصاحبه توسط افراد خارج از پژوهش تامین گردید. در نهایت، یافته‌ها در 125 مضمون پایه، 13 مضمون سازمان‌دهنده و 4 مضمون فراگیر شامل پرورش ویژگی‌های روان‌شناختی مثبت‌گرا در آموزش، اخلاق حرفه‌ای، تدریس حرفه‌ای و عاملیت استادی دسته‌بندی شدند. نتایج نشان داد که الهام‌بخشی استادان، پدیده‌ای انسانی و تحول‌آفرین است که مسیر رشد چندجانبه دانشجویان را دگرگون می‌کند. بازنگری در هویت حرفه‌ای استادان، بازطراحی برنامه‌های توانمندسازی و اصلاح شاخص‌های جذب و ارتقاء هیئت علمی تحقق این مهم را تسهیل می‌نماید.

exploring the lived experiences of iranian higher education graduates regarding the characteristics of inspiring professors: a phenomenological study

the present study explored the experiences of iranian higher education graduates regarding the characteristics of inspiring professors. employing a qualitative approach and a phenomenological research strategy، this study sought to uncover the lived experiences of individuals who have encountered inspirational educators during their academic journey. the participants consisted of ph.d. graduates from iranian universities who are currently serving as faculty members and have attended the classes of professors they considered inspiring. in the first phase، participants were asked to identify professors whom they perceived as inspiring during their studies، leading to the compilation of a list of such professors. in the second phase، in-depth interviews were conducted to gain a deeper understanding of the graduates’ experiences. the inclusion criteria for the interviews included having sustained interaction with an inspiring professor، current faculty membership، and voluntary participation. data saturation was achieved after interviewing sixteen participants. thematic analysis was employed to analyze the data. research validity was ensured through peer and participant review، and reliability was established by double-coding two interviews by external researchers. ultimately، the findings were organized into 125 basic themes، 13 organizing themes، and 4 global themes: fostering positive psychological characteristics in education، professional ethics، professional teaching، and professorial agency. the results revealed that professors’ inspirational influence is a human and transformative phenomenon that reshapes the multidimensional development of students. revisiting professors’ professional identity، redesigning faculty development programs، and revising recruitment and promotion criteria can facilitate the realization of this goal