بنیان های نظری دیدگاه نو/چند بسترسازی در مطالعات برنامه درسی: از برنامه درسی آکواریومی تا نظریه جهان های متعدد در مطالعات برنامه درسی

مطالعات برنامه درسی در یک قرن اخیر تغییر و تحولات گسترده ای را در حوزه نظریه برنامه درسی تجریه کرده است که بی شک نوفهم گرایی یکی از مهم ترین و برجسته ترین دوران هایی است که رشته با آن رشد و تعالی کم نظیری را بدست آورده است. در عین حال این دوران عملا نوعی واکنش به دوران کلاسیک رشته است که با فرمان عقب گرد از مدارس و تلاش برای کشف و توسعه رشته در محیط های دیگر همراه بوده است. آنچه که در واقع رشته مطالعات برنامه درسی از دهه 1970 تجربه کرده است عقب نشینی از مدارس و فربه کردن هرچه بیشتر فهم و درک برنامه درسی به عنوان گفتگویی پیچیده بوده و عملا رشته آنقدر در مباحثات و دریافت های نظری حوزه هایی نظیر سیاست، جامعه شناسی، فلسفه و مانند آن غرق شده است که عملا در آثار جدید در قلمرو نظریه برنامه درسی کمتر نشانی از خود برنامه درسی برجا مانده است و عملا انسجام و کارایی رشته به شدت زیر سئوال رفته استتنگناها و انسداد مطالعات برنامه درسی در ایران بواسطه عدم اقبال بستری که رشته عملا برای آن همه توان خود را معطوف کرده است(یعنی آموزش و پرورش) رشته را  دچار بحران های متعددی نظیر تکرار، عدم کارایی، فقدان دستاوردهای نظری قابل ملاحظه و عدم بکار گیری فارغ التحصیلان و حتی بحران مشروعیت نموده است . این وضعیت جنبشی را در ایران در حوزه نظریه برنامه درسی بوجود آورده است که نو/چندبسترسازی مطالعات برنامه درسی خوانده می شود و در آن ضرورت توجه رشته به زیست بوم های جدید نظیر حوزه های سازمانی، آموزش عالی، صنعتی، مشاوره برنامه درسی و ...مورد تاکید قرار گرفته است.مقاله حاضر تلاش می کند با استفاده از واژه هایی نظیر اوتیسم برنامه درسی و برنامه در سی آکواریومی، راه برون رفت را در آنچه که نظریه جهان های موازی در مطالعات برنامه درسی می نامد معرفی کند.

Theoretical Foundations of Re/Multicontextualisation of Curriculum Studies Ecosystems:(From idea of aquarium curriculum to a theory of multiverse curriculum studies)

Curriculum studies have undergone extensive changes in curriculum theory; especially in reconceptualisation era, which is undoubtedly one of the most important and prominent periods. At the same time, this period could be practically considered as a reaction to the classical conception of the field, which has been accompanied by a backward command from schools and an attempt to discover and develop the field in other environments.What curriculum studies have really experienced since the 1970s is retreating from schools and gaining more and more understanding of the curriculum as a complicated conversation, and in practice the discipline has been immersed  in theoretical discussions and perceptions in areas such as politics, literature sociology, philosophy etc. especially in new works in the field of curriculum theory, so that less traces of the curriculum itself has been left, and in practice, the coherence and efficiency of the field has been severely questioned.Shortages and obstruction of curriculum studies in Iran due to the lack of support from the context for central focus of the field (i.e. education) have led to several crises such as repetition, inefficiency, lack of significant theoretical achievements and the unemployment of graduates and even the legitimacy crisis. This situation has created a movement in Iran in the field of curriculum theory, which has been known as re/multicontextualisaion of curriculum studies. This is a theoretical movement which pays attention to new curriculum ecosystems such as organizational learning, higher education, curriculum consulting etc. The present paper using concepts such as contextual autism in curriculum studies and the idea of aquarium curriculum, seeks to introduce the way out in what has been called as theory of multiverse curriculum studies.