واکاوی الگوهای ذهنی طبیعت و وطن در تجربۀ شعری جاسم صحیح با تکیه بر رویکرد نشانه شناسی مایکل ریفاتر (مورد مطالعه: قصیدۀ «بحیره القصیده.. قمر القارئ» و «الوطن بابجدیه ثانیه»)

نظریۀ ریفاتر از مهم ترین روش های نقدی نوین به شمار می رود که به دنبال واضح‌تر کردن مفاهیم آثار ادبی و به خصوص شعر معاصر است و سعی در کشف مفاهیم رمزآلود ادبی و انتقال آن ها به خوانندگان این آثار دارد. این نظریه بر پایۀ دو نوع خوانش شکل گرفته است؛ خوانش اول خوانش اکتشافی و خوانش دوم خوانش پس کنشانه است که به دنبال جداسازی مفاهیم اساسی متن در راستای پی بردن به پایه ای ترین مفهوم آن به کار گرفته می شود. نگارندگان این پژوهش دو قصیده از جاسم الصحیح به نام های بحیره القصیده... قمر القارئ و الوطن بابجدیه ثانیه را که به نوعی معرّف احوالات و شیوۀ شاعر است، با کاربست الگوی نشانه شناسی ریفاتر و به روشی توصیفی-تحلیلی، مورد تحلیل و بررسی قرار داده اند. نتایج پژوهش حاکی از آن است که شاعر در سرودن اشعار ملّی و وطن دوستانه از طبیعت و موجودات زندۀ آن بسیار وام گرفته و با آن ها هم ذات پنداری کرده است تا بسیاری از مفاهیم عالی شاعرانه را به مخاطبان خود منتقل گرداند. اگرچه بیشتر مفاهیم شعری او برای خوانندگان قابل کشف است؛ ولی دریافت کامل آن ها به خود خواننده و شیوۀ تحلیلگری او بستگی دارد که به کارگیری روش نقدی ریفاتر کمک قابل توجهی به فهم شعر او می کند. به‌رغم اینکه شاعر بخشی از وجود و تاریخ خود را در سایه سار ابیاتش پنهان کرده است، اما شعر او در گذر زمان همگام با طبیعت به پیش می‌رود و در چشم مخاطبان پویا و پرتپش می‌نماید

analyzing the mental patterns of nature and homeland in jassim al-sahih's poetic experience, relying on the semiotics approach of michael riffaterre (case study: the ode buhayra al-qasida.. qamar al-qare and al-watan biabjadiya thania)

riffaterre’s theory is one of the most important modern critical methods that seeks to clarify the concepts of literary works, especially contemporary poetry, and tries to discover mysterious literary concepts and convey them to the readers of these works.  this theory is based on two types of reading;  the first reading is exploratory reading and the second reading is post-active reading, which is used to separate the basic concepts of the text in order to understand its most basic meaning. the authors of this research analyzed two odes from the poetry collection of jassim al-sahih, a contemporary and outstanding poet of the arab world, which in a way represents his poetic style and circumstances by applying this theory of semiotics, in a descriptive and analytical way. one of the results obtained in this research is that the poet has borrowed a lot from the homeland, nature and living creatures in writing his poems and identified with them in order to convey many great poetic concepts to his audience.  although most of his poetic concepts are discoverable for the readers, their complete understanding depends on the reader himself and his analytical method, which the use of riffaterre’s critical method helps significantly in this matter.  despite the fact that he has hidden a part of his existence and history in the shadow of his verses, his poetry is alive and dynamic in the passage of time in sync with nature for the use of humans