>
Fa   |   Ar   |   En
   همطرازی ولایت پدر و جدّ پدری در ترازوی قواعد اصولی  
   
نویسنده مسجدسرایی حمید ,موسوی رسول ,فیض زهرا
منبع مطالعات حقوقي معاصر - 1395 - دوره : 7 - شماره : 13 - صفحه:149 -173
چکیده    در فقه امامیه و حقوق ایران، ولایت قهری پدر و جدّ پدری به‌رسمیت شناخته شده و به این ترتیب، دو ولی برای طفل درنظر گرفته شده است. درصورتی که موضوع اعمال ولایت پدر و جدّ پدری، عمل حقوقی واحدی بوده و میان آن دو عمل، تقارن عرفی وجود داشته باشد، دربارۀ نفوذ و عدم نفوذ ولایت هریک، تعارض به‌وجود می‌آید. فقها در مقام رفع این تعارض، دیدگاه‌های مختلفی را با مبانی متفاوت از هم مطرح کرده‌اند. عده‌ای با استناد به قیاس اولویت و تقدم اصل سببی بر اصل مسبّبی، ولایت جدّ پدری را بر ولایت پدر مقدم دانسته و عده‌ای دیگر با استناد به سیرۀ متشرعیه تلاش کرده‌اند تا ولایت پدر را بر ولایت جدّ پدری مقدم نشان دهند. واکاوی در ادلّۀ هریک از طرفین، حاکی از این نتیجه است که هیچ‌یک از اقوال پیش‌گفته، قابل پذیرش نیست و در صورت تقارن عرفی اعمال ولایت پدر و جدّ پدری و البته در غیر عقد نکاح، باید ولایتی که مصلحت اهم را درنظر گرفته باشد، مقدم دانست و در صورت تساوی مصلحت هر دو عمل و یا عدم تشخیص مصلحت اهم، حاکم شرع میان پذیرش ولایت یکی از طرفین و ردّ ولایت دیگری مخیّر است. در صورت جهل به تاریخ اعمال ولایت نیز در برخی از فروض می‌توان به اصل تاخر حادث رجوع کرده، به تقدم ولایت جدّ پدری حکم نمود.
کلیدواژه اصل تاخر حادث، ولایت پدر، ولایت جد پدری، ولایت قهری
آدرس دانشگاه سمنان, دانشکدۀ علوم انسانی, ایران, دانشگاه سمنان, ایران, دانشگاه پیام نور, ایران
پست الکترونیکی feiz50@yahoo.com
 
 

Copyright 2015
Islamic World Science Citation Center
All Rights Reserved