بررسی کیفیت سالمندپذیری در گونه های مختلف زیستی (مورد پژوهش: گونه های ویلایی، آپارتمانی و خانه سالمندان منطقه 3 شاهرود)

با نظر به جایگاه سالمندی در فرهنگ دینی و با توجه به تاثیر معماری فضای زندگی سالمندان بر سلامت روحی و جسمی، در پژوهش حاضر تاثیر ویژگیهای کالبدی- فضایی در کیفیت سالمندپذیری فضا(فضای مطلوب سالمندان) مورد بررسی قرار گرفته است. عوامل کالبدی و مولفه‌های سالمندپذیری در قالب دو پرسشنامه طراحی گردیده است. نمره روایی پرسشنامه‌ سالمندپذیری 0.841 و پرسشنامه عوامل کالبدی 0.501است. جامعه آماری سالمندان بالای 65 سال منطقه 3 شهر شاهرود و ساکنین خانه سالمندان ثامن‌الائمه شاهرود هستند. تحلیل 120پرسشنامه با نرم‌افزار spss صورت‌گرفته‌است. آزمون کولموگروف-اسمیرنوف برای سنجش نرمال بودن متغیرها و آزمون‌های همبستگی پیرسون، tمستقل،tوابسته، fلوین، تحلیل واریانس یک راهه، تعقیبی توکی و رگرسیون اجراگردیده است. ارتباط معنادار بین عوامل کالبدی- فضایی و میزان سالمندپذیری تایید شد اما واریانس تبیین شده در دامنه مطلوب قرار ندارد که به دلیل محدودیت‌های ذهنی و وضعیت جسمی ساکنین این مرکز قابل پیش‌بینی بود. نتیجه رگرسیون چنین نشان می‌دهد که مولفه امید به زندگی و سپس عدم تنهایی،کرامت، حس خانه و خودکارآمدی، بیشترین تاثیر را از کیفیت فضایی می‌گیرند، بنابراین با تامین ویژگی‌های کالبدی مورد سنجش می‌توان حس امید به زندگی را در بین سالمندان افزایش ارتقا داد. همچنین بر اساس نتیجه رگرسیون، منظر مناسب، دسترسی و عوامل عملکردی بیشترین ارتباط و تاثیر را برایجاد فضای مناسب برای اقامت سالمندان دارند. ارتباط معناداری نیز بین میزان مولفه‌های سالمندپذیری و محل اقامت سالمندان در سه دسته؛ خانه شخصی ویلایی، آپارتمانی و خانه سالمندان وجود دارد و خانه شخصی ویلایی نسبت به آپارتمان و خانه سالمندان، فضای مناسب‌تری برای سکونت سالمندان ارزیابی شده است. 

investigating the quality of aging in different biological species (research case: types of villas, apartments and nursing homes in shahrood region 3)

despite the emphasis of religious sources on maintaining respect for the elderly, the increase in the elderly population and their need for care and maintenance, the family’s economic problems,the small size of the housing, have made the importance of high-quality and satisfactory spacesnecessary to ensure the mental health of the elderly population. the non-adjustment of theatmosphere of the old people’s homes with their individual moods and characteristics will intensifythe adverse effect of separation from the family and the feeling of hopelessness and despair.trying to leave the place, feeling of not belonging, identitylessness, isolation and individualismare the consequences of dissatisfaction with the quality of the place. physical factors and agingcomponents have been designed in the form of two questionnaires. the validity score of theaging questionnaire is 0.841 and the physical factors is 0.501. the statistical population is theelderly over 65 years of age in the 3rd district of shahrood city and the residents of the samanal-imeme nursing home in shahrood. 330 questionnaires have been analyzed with spss software.kolmogorov-smirnov test to measure the normality of variables and pearson’s correlation,independent t, dependent t, levin’s f, one-way analysis of variance, tukey’s posterior andregression tests have been implemented. a significant relationship between physical-spatialfactors and the degree of senility was confirmed, but the explained variance is not in the desiredrange. which was predictable due to the mental limitations and physical condition of the residentsof this center. the regression result shows that the components of life expectancy and then lack ofloneliness, dignity, sense of home and self-efficacy are most affected by spatial quality. therefore,by providing the measured physical characteristics, it is possible to increase and improve the senseof life expectancy among the elderly. also, based on the regression result, suitable view, accessand functional factors have the most relationship and influence on creating a suitable space for theelderly to stay. there is also a significant relationship between the amount of elderly acceptancecomponents and the place of residence of the elderly in three categories; there are private houses,villas, apartments and nursing homes. a private house of a villa has been evaluated as a more suitable space for the elderly to live in compared to an apartment and a nursing home.