ارزیابی مدل آکواکراپ تحت سناریوهای مختلف آبیاری در شرایط آب و هوای استان خوزستان

در حال حاضر حدود 90 درصد از جمعیت کشورهای در حال توسعه در مناطق خشک و نیمه‌خشک زندگی می‌کنند. لذا شناسایی عوامل کلیدی و موثر بر رشد محصولات کشاورزی با رویکرد افزایش بهره‌وری مصرف آب، امری ضروری و اجتناب ناپذیر است. پژوهش حاضر با هدف ارزیابی دقت و کارایی آخرین نسخه مدل aquacrop برای شبیه‌سازی عملکرد دانه، زیست‌توده و بهره وری مصرف آب گیاه گلرنگ در قالب طرح بلوکهای کامل تصادفی با یک تیمار شاهد (آبیاری معمولی) و چهار تیمار کم آبیاری شامل (rdi80، rdi60: کم‌آبیاری تنظیم شده با تامین 80 و 60 درصد کمبود رطوبت خاک) و (prd80، prd60: کم آبیاری به صورت خشکی موضعی ریشه ثابت با تامین 80 و 60 درصد کمبود رطوبت خاک) و با چهار تکرار در دانشگاه کشاورزی و منابع طبیعی خوزستان انجام شد. به‌منظور ارزیابی قابل اعتماد بودن مدل از برخی شاخص‌های ارزیابی شامل ریشه دوم میانگین مربعات خطای نرمال (nrmse)، ضریب توده باقی‌مانده (crm)، ضریب تبیین (cd)، درصد حداکثر خطا (me)، شاخص ویل‌موت (d) و ضریب کارآیی مدل‌سازی (ef) استفاده شد. شاخص آماری (nrmse) برای عملکرد دانه (4.14)، عملکرد بیولوژیکی (10.16) و بهره‌وری مصرف آب گلرنگ (4.9) به‌دست آمد و نشان داد، دقت مدل در شبیه‌سازی، عالی است. نتایج ارزیابی شاخص‌های e، ef و d برای شبیه‌سازی و اعتبارسنجی مدل نزدیک به یک به‌دست آمد.نتایج حاصل از اعتبارسنجی مدل بیانگر دقت و کارایی مناسب مدل در شبیه‌سازی عملکرد دانه، زیست توده و بهره‌وری مصرف آب بوده و لذا می‌توان از این مدل به‌منظور مدیریت آبیاری گلرنگ در حالت‌های مختلف کم‌آبیاری استفاده نمود.

assessment of the aquacrop model under different irrigation scenarios in the weather conditions of khuzestan province

currently، about 90 percent of the population of developing countries live in arid and semi arid areas. therefore، it is necessary and inevitable to identify the key and effective factors on the growth of agricultural products . the purpose of this research is to evaluate the accuracy and efficiency of the latest version of the aquacrop model for simulating seed yield، biomass and water productivity efficiency of safflower in the form of a randomized complete block design with one control treatment (conventional irrigation) and four deficit irrigation treatments، including (rdi80، rdi60: reduced irrigation adjusted by supplying 80 and 60% of soil moisture deficiency) and (prd80، prd60: fixed partial root zone drying irrigation with supply of 80 and 60% of soil moisture deficiency) and with four repetitions in khuzestan university of agriculture and natural resources was conducted. in order to evaluate the reliability of the model، some statistical indicator including the average normalized root mean square error (nrmse)، the coefficient of residual moss (crm)، coefficient of determination (cd)، maximum error percentage (me)، wilmot index (d) and the modeling efficiency (ef) was used. the statistical index (nrmse) was obtained for seed yield (4.14)، biological yield (10.16) and water productivity efficiency (4.9) and showed that the accuracy of the model in simulation is excellent. the results of the model validation show the accuracy and efficiency of the model in simulating seed yield، biomass and water productivity efficiency، and therefore، this model can be used to manage safflower irrigation in different states of deficit irrigation.