ارزیابی شاخص ردپای آب محصولات زراعی در استان‌های خراسان رضوی، کرمان و اصفهان

آب یک عنصر اساسی برای پایداری انسان و فعالیت های اقتصادی- اجتماعی است. بررسی راهکارهای استفاده بهینه آب از طریق بازنگری در تخصیص منابع آب و مدیریت آن امری لازم و ضروری است. در این پژوهش، با استفاده از ارزیابی شاخص ردپای آب، ردپای آب محصولات یونجه، هندوانه، ذرت علوفه ای، گندم، کلزا، خیار و پیاز در استان های خراسان رضوی، کرمان و اصفهان، محاسبه و با یکدیگر مقایسه شدند تا مشخص گردد، کدام استان از منظر شاخص ردپای آب، شرایط کاشت مطلوب تری برایهریک از محصولات دارد. نتایج نشان داد استان اصفهان از منظر ردپای آب محصولات یونجه، گندم، هندوانه،خیار، ذرت علوفه ای و پیاز از شرایط مطلوب تری نسبت به دو استان دیگر برخوردار است. در مورد محصول کلزا استان های خراسان رضوی و اصفهان تفاوت محسوسی با یکدیگر ندارند و استان کرمان در کشت این محصول در اولویت آخر قرار دارد. در بین محصولات زراعی تولیدی استان های کرمان، خراسان رضوی و اصفهان به ترتیب محصول کلزا با شاخص ردپای 3719/75، 94/49، 2836/2910 مترمکعب بر تن بیشترین سهم را در اختصاص ردپای آب داشته است. در راستای یافته های این پژوهش پیشنهاد می شود با توجه به شاخص ردپای آب، محصولاتی که از نظر این شاخص به آب کمتری نیاز دارند، در این استانها به ترتیب اولویت کشت و تولید شوند.

evaluation and comparison of the water footprint index of crops in khorasan razavi, kerman and isfahan provinces

water is an essential element for human sustainability and economic-social activities. examining the solutions for optimal use of water through reviewing the allocation of water resources and its management is necessary. in this research, by using the water footprint index, were calculated the water footprint of alfalfa,watermelon, fodder corn, wheat, rapeseed, cucumber and onion products in khorasan razavi, kerman and isfahan provinces to determine which province has more favorable planting conditions for each product from the point of view of the water footprint index. the results showed that isfahan province has more favorable conditions than the other two provinces from the point of view of the water footprint of alfalfa, wheat, watermelon, cucumber, fodder corn and onion crops. regarding the rapeseed crop, khorasan razavi and isfahan provinces haveno significant difference from each other, and kerman province is the last priority in the cultivation of this crop. among the crops produced in kerman, khorasan razavi and isfahan provinces, rapeseed has the highest share in the allocation of water footprint with the footprint index of 3719.75, 2910.49, and 2836.94 cubicmeters per ton. in line with the findings of this research, it is suggested that according to the water footprint index, crops that need less water should be cultivated and produced in order of priority in these provinces.