زیست‌بوم سلامت هوشمند پیشگیری از شکستگی ناشی از پوکی استخوان: مرور نظام‌مند کیفی

زمینه و هدف: سلامت هوشمند به‌دلیل ظرفیتی که در پیشگیری از بیماری دارد، راهکار مناسبی برای ارایه خدمات پیشگیری از شکستگی پوکی استخوان است. از طرفی وجود روابط تنگاتنگ میان سازمان‌های فعال برای پیشگیری از این بیماری، ایجاب می‌کند که این حوزه از دیدگاه زیست‌بومی بررسی گردد. بنابراین هدف از انجام این مطالعه، شناسایی عناصر و بازیگران زیست‌بوم پیشگیری از شکستگی ناشی از پوکی استخوان در سلامت هوشمند است. روش بررسی: یک مرور نظام‌مند کیفی از نوع فراترکیب برای یافتن منابع مربوط به پیشگیری از شکستگی ناشی از پوکی استخوان انجام شد. بدین‌منظور پایگاه‌های علمی web of science, scopus, pubmed بررسی گردیدند و از بین 10344 منبع یافت شده، 155 مورد برای انجام فراترکیب انتخاب شدند. در پایان با به‌کارگیری روش آنتروپی شانون، مقوله‌های هر بعد، رتبه‌بندی شدند.یافته‌ها: این مرور نظام‌مند، نشان داد که زیست‌بوم پیشگیری از شکستگی ناشی از پوکی استخوان دربرگیرنده‌ی چهار دسته عنصر اصلی یعنی اصلاح سبک زندگی(تغذیه، ورزش، پیشگیری از سقوط، ترک دخانیات، الکل و کافئین)، بالینی(غربالگری، تشخیص و درمان دارویی و غیر دارویی)، فناورانه(زیرساخت، پلتفرم و کاربرد) و زمینه‌ای(فرهنگی، مشارکت اجتماعی، سیاستی، اقتصادی و آموزش) است که در رتبه‌بندی کاربرد و زیرساخت جایگاه اول و دوم و پلتفرم و آموزش به‌طور مشترک جایگاه سوم را گرفتند. بازیگران نیز در سه لایه هسته اصلی(اعضای تیم پیشگیری و درمان شکستگی، بنگاه‌های مرتبط با پیشگیری و درمان شکستگی، سایر ذینفعان حوزه سلامت، بنگاه‌های فناورانه)، لایه توسعه‌یافته(افراد مبتلا یا در معرض خطر، ذینفعان آموزش، ذینفعان فرهنگی، ذینفعان اجتماعی، ذینفعان حوزه سلامت) و لایه خارجی(سازمان‌های بین‌المللی، وزارت‌خانه‌های ملی) دسته‌بندی شدند. در رتبه‌بندی، افراد مبتلا یا در معرض خطر، سایر ذینفعان حوزه سلامت و اعضای تیم پیشگیری و درمان شکستگی، به‌ترتیب جایگاه‌‌های اول تا سوم را گرفتند.نتیجه‌گیری: نتایج پژوهش نشان داد که عناصر«فناورانه»، «زمینه‌ای»، «اصلاح سبک زندگی» و «بالینی» به‌ترتیب در جایگاه‌های اول تا چهارم قرار دارند. همچنین، رتبه اول به بازیگران لایه توسعه یافته اختصاص یافت؛ بازیگران  هسته اصلی رتبه‌ی دوم و بازیگران لایه خارجی رتبه‌ی سوم را گرفتند.

smart health ecosystem of osteoporotic fracture prevention: a qualitative systematic review

background and aim: smart health, due to its capacity in disease prevention, is a suitable solution for providing osteoporosis fracture prevention services. also, the existence of close relationships between active organizations for the prevention of this disease requires this area to be examined from the perspective of the ecosystem. therefore, the purpose of this study is to identify the factors and players of the ecosystem of preventing fractures caused by osteoporosis in smart health.materials and methods: a qualitative systematic review of meta-synthesis was conducted to find resources related to the prevention of osteoporosis-related fractures. for this purpose, scientific databases of web of science, scopus and pubmed were examined and 155 were selected from 10344 sources found. at the end, by using the shannon entropy method, the categories of each dimension were ranked.results: this systematic review demonstrated that the ecosystem for preventing fractures caused by osteoporosis comprises four main categories of factors: lifestyle (nutrition, exercise, fall prevention, cessation of tobacco, alcohol, and caffeine consumption), clinical (screening, diagnosis, and drug therapy), technological (infrastructure, platform, and application), and contextual (cultural, social participation, policy, economic, and education). the application and infrastructure secured the first and second positions in the ranking, while the platform and education collectively ranked third. ecosystem participants were also categorized into three core layers: the fracture prevention and treatment team members, firms related to fracture prevention and treatment, and other health stakeholders; the extended layer, which includes affected or at-risk individuals, education stakeholders, cultural stakeholders, social stakeholders, and health stakeholders; and the external layer, comprising international organizations and national ministries. in the ranking, affected or at-risk individuals, other health stakeholders, and fracture prevention and treatment team members earned first to third positions, respectively.conclusion: the research results showed that “technological”, “contextual”, “lifestyle change” and “clinical” factors are in the first to fourth places, respectively. also, among the players, the first place was assigned to the extended layer, the main core took the second place, and the external layer took the third place.