اثرات محافظتی عصاره آبی عناب بر شاخصهای رشدی جنین‌های موش در معرض داروی کاربامازپین

زمینه و هدف: کاربامازپین (cbz) یکی از داروهای ضدصرع است که استفاده‌ گسترده‌ای داشته و عمدتاً جهت درمان حملات صرع به کار می‌رود. یکی از عوارض مصرف این دارو در زمان بارداری کاهش شاخصهای رشد جنین می‌باشد. عناب با توجه به ترکیبات ویژه آن در طب سنتی کاربرد وسیعی دارد. این مطالعه با هدف بررسی اثرات محافظتی عصاره آبی عناب بر شاخصهای رشدی جنین‌های موش در معرض داروی کاربازماپین انجام شد.روش بررسی: در این مطالعه تجربی، صد سر موش باردار نژاد balb/c دارای وزن 28-30 گرم و سن 8-9 هفته به هشت گروه تجربی و دو گروه کنترل تقسیم شدند. گروههای تجربی(1، 3 و 5) و (2، 4 و 6) به ترتیب دوز پنجاه و صد میلی‌گرم بر کیلوگرم وزن بدن کاربامازپین را روزانه به صورت تزریق داخل صفاقی دریافت کردند. گروههای تجربی (3 و 4) و (5 و6) به ترتیب دوز دویست و چهارصد میلی‌گرم بر کیلوگرم وزن بدن عصاره آبی عناب را به صورت گاواژ و گروههای تجربی 7 و 8 فقط عصاره آبی عناب را با دوز دویست و چهارصد میلی‌گرم بر کیلوگرم وزن بدن دریافت کردند. گروههای کنترل 1 و 2 به ترتیب مورد گاواژ نرمال سالین و تویین قرار گرفتند. تزریق داخل صفاقی کاربامازپین از زمان 0-15 انجام و عصاره عناب به صورت گاواژ از ده روز قبل از حاملگی و به همراه کاربامازپین مصرف شد. در روز 18 بارداری جنین‌ها از رحم خارج و هر جنین توزین و طول بدنش اندازه‌گیری شد. داده‌ها با استفاده از نرم‌افزار آماریspss ویرایش 18 و آزمونهای آماری anova و range tukey در سطح معنی‌داری 05/0 تجزیه و تحلیل شدند.یافته‌ها: میانگین وزن و طول بدن در گروههای تجربی 1و 2 دریافت کننده کاربامازپین به صورت معنی‌داری در مقایسه با گروههای کنترل کاهش یافته بود و میانگین وزنی جنین‌ها در گروه تجربی مصرف‌کننده عناب با دوز چهارصد میلی‌گرم در روز به همراه کاربامازپین نسبت به گروه تجربی کاربامازپین (گروه تجربی 5 (38/0±20/1) در برابر تجربی 1 (19/0±93/0) و گروه تجربی 6 (21/0 ±21/1) در برابر تجربی 2 (26/0±93/0)) افزایش معنی‌داری داشت.نتیجه‌گیری: نتایج مطالعه حاضر نشان داد عصاره آبی عناب می‌تواند از اثرات کاهشی وزن جنین‌های در معرض کاربامازپین در هنگام تولد جلوگیری نماید.