بررسی برخی عوامل مرتبط با خستگی در چهارچوب تیوری علایم ناخوشی در بیماران تحت درمان با همودیالیز در مراکز دیالیز کرمان

زمینه و هدف: خستگی شایعترین عارضه جانبی بیماران تحت درمان با همودیالیز است. یکی از تیوریهای مرتبط با خستگی در بیماران تحت درمان با همودیالیز تیوری علایم ناخوشی است که بر طبق این تیوری، خستگی دارای سه فاکتور جسمی، روانی و موقعیتی است. این مطالعه با هدف بررسی برخی عوامل مرتبط با خستگی در بیماران تحت درمان با همودیالیز در چهارچوب تیوری علایم ناخوشی انجام شد.روش بررسی: در این مطالعه توصیفی- تحلیلی کلیه بیماران در مراکز دیالیز شهر کرمان که معیارهای ورود به مطالعه را دارا بودند (شامل 182 نفر) انتخاب و مورد بررسی قرار گرفتند. ابزار گردآوری داده‌ها شامل پرسشنامه مشخصات دموگرافیک، مقیاس سنجش شدت خستگی، پرسشنامه حمایت اجتماعی essi و افسردگی beck بود که روایی و پایایی آن در مطالعات مختلف تایید شده بود. داده‌ها با استفاده از نرم‌افزار آماری spss ویرایش 16 و آزمونهای آماری independent t test، anova و range tukey تجزیه و تحلیل شدند.یافته‌ها: میانگین نمره خستگی در کل بیماران 22/1± 94/3 محاسبه گردید. 151 نفر از افراد موردمطالعه (83%) از حمایت اجتماعی خوبی برخوردار بودند. میانگین نمره خستگی در افراد بر حسب جنس، سن، سو تغذیه و آنمی تفاوت معنی‌داری نداشت ولی بر حسب طول مدت دیالیز (03/0=p)، افسردگی (001/0p < ) و حمایت اجتماعی (01/0=p) تفاوت‌ معنی‌داری به دست آمد.نتیجه‌گیری: با توجه به شیوع بالای خستگی در بیماران تحت درمان با همودیالیز و اثرات آن بر وضعیت عملکردی و کارایی جسمی و روانی آنان، پیشنهاد می‌گردد ارایه دهندگان مراقبت از چگونگی کاهش اثرات آن بر بیماران تحت درمان با همودیالیز آگاهی بیشتری را کسب نمایند.