تاثیر آموزش خوش‌بینی بر اضطراب و افسردگی دانشجویان روان‌شناسی دانشگاه آزاد اسلامی بیرجند (سال 1391)

زمینه و هدف: اضطراب و افسردگی، از جمله معضلات موجود در زندگی انسان‌ها‌ هستند که تقریباً در بین تمامی گروه‌های سنی و جنسی قابل مشاهده هستند و خوش‌بینی، به عنوان راه‌حلی مناسب، در جهت کاهش آنها به کار می‌رود. مطالعه حاضر با هدف بررسی تاثیر آموزش خوش‌بینی بر اضطراب و افسردگی دانشجویان انجام شد.روش تحقیق: این پژوهش، مطالعه‌ای نیمه‌تجربی با طرح پیش‌آزمون- پس‌آزمون با گروه شاهد بود. از کلیه دانشجویان مقاطع تحصیلی کارشناسی و کارشناسی‌ارشد رشته روان‌شناسی دانشگاه آزاد اسلامی واحد بیرجند، به صورت داوطلبانه، آزمون اضطراب بک و افسردگی بک گرفته شد. 46 نفر دانشجو که هم دارای اضطراب بالاتر از 15 (نمره برش) و هم دارای افسردگی بالاتر از 18 (نمره برش) بودند، انتخاب شدند و به روش تصادفی ساده در دو گروه 23 نفری آزمایش و کنترل قرار گرفتند. از هر دو گروه، آزمون خوش‌بینی- بدبینی گرفته شد. برای گروه آزمایش، 7 جلسه 80 دقیقه‌ای برنامه آموزش‌های خوش‌بینی، به صورت هفته‌ای دو جلسه، توسط محقق برگزار شد، اما برای گروه کنترل هیچگونه آموزشی ارایه نشد؛ سپس در هر دو گروه، پس‌آزمون اجرا گردید. داده‌ها پس از جمع‌آوری، در نرم‌افزار spss (ویرایش 17) وارد شدند و به‌ وسیله آزمون‌های آماری تی‌مستقل و تی‌زوج، در سطح آلفای 05/0 مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفتند. یافته‌ها: یافته‌ها نشان داد که پس از آموزش خوش‌بینی، میانگین نمره اضطراب گروه آزمایش از 70/10±74/23 به 51/6±48/11 و میانگین نمره افسردگی گروه هدف از 33/12±70/26 به 61/6±78/8 کاهش یافت (001/0 > p)؛ همچنین این آموزش، میانگین خوش‌بینی افراد را از 72/2±13/13به 96/2±04/15 افزایش داد، اما تاثیر معنی‌داری بر روی میزان بدبینی افراد نداشت.نتیجه‌گیری: با توجه به نتایج این پژوهش، به نظر می‌رسد آموزش‌های خوش‌بینی، کمک موثّری بر کاهش اضطراب و افسردگی دانشجویان داشته، ولی میانگین نمره بدبینی بعد از مداخله، در گروه مورد از نظر آماری معنی‌دار نبوده است؛ لذا می‌توان از این برنامه آموزشی، در مراکز مشاوره دانشجویی برای کاهش اضطراب و افسردگی استفاده نمود. واژه‌های کلیدی: آموزش خوشبینی، اضطراب، افسردگی، دانشجویان