رابطه نماز و افسردگی در دانشجویان دانشگاه علوم پزشکی بیرجند

زمینه و هدف: افسردگی یکی از اختلالات شایع خلقی در بیشتر جوامع بشری می‌باشد و شیوع آن در بین دانشجویان تا 61% گزارش شده است. امروزه روشن شده که تامین نیازهای روانی و عاطفی در گرو معنویت و دین نهفته است. مطالعه حاضر با هدف تعیین ارتباط بین افسردگی و نماز در دانشجویان دانشگاه علوم پزشکی بیرجند انجام شد.روش تحقیق: این مطالعه توصیفی- تحلیلی در سال 1387 بر روی400 دانشجوی مشغول به تحصیل در دانشگاه علوم پزشکی بیرجندکه به روش تصادفی سهمیه‌ای انتخاب شدند با پرسشنامه سه قسمتی اطلاعات فردی، رفتارهای مذهبی مرتبط با به پاداری نماز وآزمون افسردگی بک صورت گرفت. پس از نمره‌گذاری، امتیازات کسب‌شده در هر قسمت مورد ارزیابی قرار گرفت. برای تعییین سطح افسردگی نمره 0-15 بدون علامت، 16-30 افسردگی خفیف، 31-46 افسردگی متوسط و 47-63 مبتلا به افسردگی شدید در نظر گرفته شد. داده‌ها با استفاده از نرم‌افزار spss و آزمون‌های آماری توصیفی، کای دو و ضریب همبستگی پیرسون در سطح معنی‌داری 05/0p < تجزیه و تحلیل شدند.یافته‌ها: 87% دانشجویان به نماز اهمیت می‌دادند؛ 73% با تاکید والدین نمازگزار شده بودند و 85% محیط را برای به پاداری نماز و فرایض و مستحبات دینی موثر دانستند. 91% اعضای خانواده و والدین نمازگزار داشتند. 48% نماز را اول وقت به‌جا می‌آوردند و 53% خواندن نماز به جماعت را ترجیح می‌دادند. 84% دانشجویان به انجام واجبات دینی مقید بودند و 47% مستحبات قبل و بعد از نماز را انجام می‌دادند. 79% از سنّ تکلیف، نماز خواندن را شروع کرده بودند. 83% معتقد بودند پس از نماز خواندن به آرامش روحی و روانی دست پیدا می‌کنند و 62 نفر پس از نماز راز و نیاز و درد دل با خداوند را انجام می‌دادند. تنها 31% از دانشجویان به مزایای بهداشتی و اسرار وضو اعتقاد داشتند و 89% آموزش و یادگیری اسرار و مزایای نماز و وضو را لازم می‌دانستند که 55% دانشجویان از نظر آزمون افسردگی بک بدون علامت افسردگی بودند. 21% در سطح افسردگی خفیف، 16% افسردگی متوسط و 8% در سطح افسردگی شدید بودند. بین میانگین نمره افسردگی دانشجویان و میانگین نمرات سوالات به‌پاداری نماز و اعتقادات مذهبی آن در دانشجویان مورد بررسی همبستگی معکوس معادل 49/0 وجود داشت (001/0p < ). نتیجه‌گیری: مسوولین برپایی نماز در دانشگاه‌ها واعضای هیات علمی با اقامه نماز به همراه دانشجویان می‌توانند به تسکین مشکلات روحی و خلقی و دانشجویان کمک نموده، علاوه بر کسب علم و دانش فرهنگ توسل به خداوند و انجام فرایض و واجبات دینی بموقع، اثربخشی تربیت همراه با آموزش را افزایش دهند. ‍‍‍واژه‌های کلیدی: نماز، افسردگی، آزمون بک، دانشجویان، بیرجند