نقش شناخت زمان و مکان نزول آیات در فهم قرآن

هدف: قرآن کریم کتاب هدایت است و شرط بهره‌مندی از آن، فهم صحیح مراد خداوند است. فهم آیات نیز به ابزار و قرائنی نیازمند است که یکی از آن‌ها، شناخت زمان و مکان نزول آیات است. با توجه به اهمیت شناخت زمان و مکان نزول در فهم مراد الهی از آیات، این مقاله بر آن است  که نقش این شناخت را در تفسیر قرآن بیان کند.روش پژوهش: این مقاله به روش توصیفی‌تحلیلی انجام گرفته است. برای شناخت زمان و مکان نزول آیات  از دو روش استفاده شد: الف) روش‌های درون‌متنی که با تحلیل محتوای آیات و سیاق آن‌ها، بخشی از فضای نزول آیات، زمان و مکان، مکی یا مدنی بودن آیات مشخص گردید.  ب) روش‌های برون‌متنی که همان استفاده از کتب تاریخی، سیره و  اسباب النزول در جهت دست‌یابی به زمان و مکان نزول آیات است..یافته‌ها: شناخت زمان و مکان نزول آیات، مفسر را در موارد ذیل کمک‌ می‌کند:مفسر را از مراد استعمالی الفاظ و عبارات قرآنی، منصرف کرده و به مراد جدی الهی رهنمون می‌گردد؛ 2. شناسایی بسیاری از روایات نادرست در سبب نزول آیات و اسرائیلیات؛ 3. کشف اهداف و اغراض اصلی سوره‌‌ها؛ 4. شناخت سبب نزول یا مصداق آیه؛ 5. سیر تدریجی نزول احکام الهی و به عبارتی، سیر تربیت اسلامی در صدر اسلام؛ 6. شناخت آیات ناسخ و منسوخ؛ 7. رفع تعارض بدوی از ظاهر برخی از آیات و 8. شناخت مرجع ضمیر در آیات.نتیجه‌گیری: از نتایج تحقیق حاضر می توان موارد زیر را برشمرد:  1.‌ توجه صرف به گفته لغت شناسان برای کشف معنای واژه‌های قرآن ، بدون توجه به زمان و مکان نزول آیات صحیح نیست. 2. برای شناخت سبب نزول و مصادیق آیات، نمی توان صرفا به کتب روایی یا تفسیری مراجعه کرد. 3. یکی از راههای شناخت سیر تدریجی تربیت اسلامی توجه به زمان و مکان نزول آیات است. 4. پدیده نسخ در آیات قرآن کریم نشانگر ارتباط موضوع نزول قرآن با دو عنصر زمان و مکان است. 5. تبیین زمان و مکان نزول آیات، ادعای تعارض ظاهری  برخی از آیات با بعض دیگر را ابطال می‌کند.

the necessity of knowing the time and place of the revelation of qur’anic verses when interpreting them

the holy quran is a book of guidance, and the condition for benefiting from it is the correct understanding of what god means by the verses. understanding the verses also requires tools and context that the interpreter needs to get help from to understand the verses. one of those evidences is knowing the time and place of revelation of the verses. therefore, knowing the time and place of revelation of verses is considered one of the rules of interpretation. this recognition and, consequently, paying attention to the cultural, social, political and geographical conditions governing the arabian peninsula in the era of descent is one of the non-verbal context that the commentator should take help from in order to understand the verses in order to have a correct understanding of the verses. this article, which is done in a descriptive-analytical way, is an answer to the question that knowing the time and place of revelation of the verses of the qur’an, what role does it play in understanding them?the results of the research show that familiarity with the time and place of revelation in reading the content and understanding the ultimate goals of surahs, knowing the reference of pronouns in verses, knowing the examples of verses, knowing the correct meaning of words, knowing abrogated and abrogated verses, familiarizing with the method of the quran in gradual education of people of the society, identifying the true  narrations  of the causes of descent, etc., is considered an efficient tool, and by identifying the correct narrations in this field, it helps the commentator in the way of understanding the verses accurately.