اثر افزایش فشار کارکرد و شوری آب بر عملکرد برخی از قطره‌چکان‌های تنظیم‌کننده فشار

پژوهش حاضر با هدف تعیین اثرات فشار کارکرد و شوری آب آبیاری بر عملکرد قطره‌چکان‌های رایج تنظیم‌کننده فشار طراحی و انجام شد. بر این اساس، سه نشان تجاری قطره‌چکان با نام‌های نتافیم، یورودریپ و پرسی زالوان در دو آبدهی 8 و 24 لیتر در ساعت و تحت فشار کارکردهای 0/5، 1/5 و 2/5 بار و دو سطح شوری آب 5 و 12 دسی زیمنس بر متر مورد ارزیابی قرار گرفتند. نتایج نشان داد که افزایش فشار از 0/5 تا 2/5 بار و افزایش شوری از 5 به 12 دسی زیمنس بر متر منجر به افزایش و یا عدم تغییر ضریب تغییرات آبدهی در قطره‌چکان‌های مختلف ‌می‌شود. مقایسه نتایج ارزیابی‌ها قبل (قطره‌چکان نو) و بعد از انجام آزمایشات نشان داد که تغییرات مشاهده شده در اثر یکی از عوامل تغییر فشار، شوری آب و یا جزو ذات قطره‌چکان ‌می‌باشد. با این حال، نتایج نشان دهنده عدم وقوع گرفتگی معنی دار و قابل توجه در اثر تغییر شوری در قطره‌چکان‌های مختلف و در شرایط کاربرد فشارهای متفاوت بود. هر چند که در قطره‌چکان‌های نتافیم و یورودریپ (هشت لیتر در ساعت)، میانگین گیری نتایج نشان دهنده اثر افزایش شوری بر کاهش آبدهی بود. این میزان کاهش در نتافیم 3/8 % و در یورودریپ نیز 2/6% بود. با توجه به نتایج، کاربرد فشار 2/5 بار منجر به ورود قطعات و اجسام جامد موجود در لوله‌های آبیاری و یا عبور کرده از سامانه فیلتراسیون به درون قطره‌چکان‌ها شد و میزان آبدهی را به مقدار قابل توجهی کاهش داد. اگر چه می توان این مشکل را با شستشوی لوله ها قبل از شروع به کار سیستم تا حدود زیادی مرتفع نمود. قطره‌چکان‌های نتافیم هشت لیتر در ساعت علیرغم عدم ورود قابل توجه این اجسام دارای مشکل چسبندگی دیافراگم بودند و به نوعی بیشترین کاهش آبدهی را به این دلیل نشان دادند. بررسی دقیق نمونه‌های تخریب شده نشان داد که دلیل این تفاوت‌ها، شکل و ساختار متفاوت مجرای ورود آب می‌باشد. بر این اساس، کوچک بودن سطح مقطع ورود آب به درون قطره‌چکان‌ها ورود قطعات جامد را کاهش می‌دهد. بنابراین در نمونه‌های پرسی زالوان با بیشترین سطح مقطع، بالاترین میزان ورود اجسام خارجی و در نمونه نتافیم هشت لیتر در ساعت کمترین میزان ورود اجسام به دلیل کاربرد فشار کارکرد 2/5 بار مشاهده گردید.

effect of increasing operating pressure and water salinity on the performance of some common pressure compensating emitters

this study was designed and carried out to determine the effects of operating pressure and irrigation water salinity on the performance of common pressure- compensating emitters in irrigation systems. the study evaluated three commercial brands, namely, “netafim”, “eurodrip,” and “peresi zalvan”. these emitters were tested at flow rates of 8 and 24 l/h under operating pressures of 0.5, 1.5, and 2.5 bars. additionally, two levels of water salinity (5 and 12 ds/m) were considered. the results revealed that increasing operating pressure from 0.5 to 2.5 bars and raising salinity from 5 to 12 ds/m led to either increased or unchanged coefficient of discharge variations in different emitters. comparing pre-test (new) emitters with post-test (used) ones showed variations due to various factors, including pressure changes, salinity effects, and inherent emitter characteristics. notably, the impact of salinity did not result in significant differences in emitter performance under varying pressure conditions. however, for the netafim and eurodrip emitters (8 l/hr), averaging the results across all three operating pressures indicated that increased salinity led to reduced discharge. specifically, the reduction was approximately 3.8% for netafim and 2.6% for eurodrip. also, it was concluded that the application of 2.5 bar pressure led to the entry of parts and solid objects in the irrigation pipes or passed through the filtration system into the emitters, resulting in a decrease in flow rate. however, this problem can be solved to a large extent by washing the pipes before starting the system. netafim emitters (8 l/hr), despite the lack of significant entry of these objects, had a diaphragm adhesion problem, and showed the greatest decrease in flow rate due to this reason. a detailed examination of the destroyed samples showed that the reason for these differences was the different shape and structure of the water inlet. accordingly, the smallness of the cross-sectional area of water inlet, reduces the entry of solid parts. therefore, application of 2.5 bar pressure resulted in the highest rate of solid parts entry into the peresi zalvan with the largest cross-sectional area and the lowest rate of entry in the netafim (8 l/hr). however, this problem can be solved to a large extent by washing the pipes before starting the system.