حافظه فعال شنیداری و دیداری در دانش‌آموزان نارساخوان: پیش و پس از مداخله

حافظه فعال نقش تعیین‌کننده‌ای در عملکرد تحصیلی دانش‌آموزان با ناتوانی در خواندن دارد. با این وجود پژوهش‌های آموزشی انجام شده یافته‌های متفاوتی را از جهت سودمندی برنامه‌های موجود گزارش کرده‌اند. پژوهش حاضر با هدف بررسی اثربخشی برنامه آموزشی حافظه فعال ویژه‌ دانش‌آموزان نارساخوان انجام شده است. این برنامه هر دو بعد شنیداری و دیداری حافظه فعال را مدنظر داشته است. پژوهش حاضر از نوع طرح‌های نیمه آزمایشی با پیش‌آزمون پس‌آزمون پیگیری و گروه گواه بود. جامعه آماری پژوهش شامل دانش‌آموزان نارساخوان پایه اول تا سوم دوره ابتدایی بود که به مراکز اختلالات یادگیری شهر تهران مراجعه‌کرده بودند. نمونه شامل 30 نفر از آنان بود که به روش در دسترس انتخاب شدند. افراد گروه نمونه بر اساس پایه تحصیلی همگن و به صورت تصادفی در گروه آزمایش و گواه جایگزین شدند. گروه آزمایش 24 جلسه آموزش حافظه فعال دریافت کرد و گروه گواه هیچ برنامه آموزشی دریافت نکرد. آزمون حافظه فعال برای کودکان (پیکرینگ و گثرکول، 2001؛ ترجمه ارجمندنیا، 1396) پیش از اجرای برنامه آموزشی، پس از آن و همچنین دو ماه پس از پایان مداخله از هر دو گروه گرفته شد. داده‌ها با استفاده از تحلیل واریانس چندمتغیری با اندازه‌گیری مکرر، تحلیل شدند. یافته‌ها نشان‌دهنده تفاوت معنادار بین نمرات گروه آزمایش و گواه در پس‌آزمون و همچنین پایداری این تفاوت‌ها در آزمون پیگیری بودند و از این‌رو می‌توان سودمندی برنامه آموزشی حافظه فعال ویژه کودکان نارساخوان را در رشد توانایی حافظه فعال شنیداری و دیداری آن‌ها، تایید کرد. اندازه اثرهای به‌دست‌آمده نیز نشان‌دهنده تاثیر مطلوب برنامه آموزشی بر ابعاد گوناگون حافظه فعال بود.

Auditory and visual working memory in dyslexic students: before and after intervention

Working memory has a important role in the academic performance of the students with reading disability. However educational researchers have reported different results in the effectiveness of existing programs. Therefore, the purpose of the present study was to investigate the effectiveness of working memory educational program on enhancing working memory performance of dyslexic students. This education considered both auditory and visual dimension. This study was Quasiexperimental design with pretest, posttest, and fallowup. The statistical population was all the primary school students with dyslexia who went to learning disorders centers in Tehran, 30 of them were selected by convenience sampling and were assigned by random in experimental and control groups. The experimental group experienced the working memory educational program in 24 sessions, 25 to 30minutes. Working Memory Test Battery for Children (Gathercole Pickering, 2001) was taken before and after education and also two months after finishing the program it was taken for both experimental and control group. Multivariable variance analysis with repeated measures were used for data analyzing. Results showed significant differences between experimental and control group in posttest and also stability of these differences in followup test. In conclusion effectiveness of working memory educational program for dyslexic children is determined in enhancing their ability of auditory and visual working memory.