اسانس‌های کپسوله‌ شده با نانوذرات کیتوزان به‌ عنوان یک استراتژی جدید برای مدیریت پوسیدگی ذغالی لوبیا

پوسیدگی زغالی، ناشی از قارچ خاک‌زی macrophomina phaseolina (holliday punithalingam 1988) ، بیماری مخربی است که طیف وسیعی از میزبان‌ها، از جمله لوبیا، را تحت تاثیر قرار می‌دهد. این عامل بیماری‌زا به‌صورت میکرواسکلروتیا برای مدت طولانی در خاک باقی می‌ماند و مدیریت موثر آن را با چالش‌های جدی مواجه می‌کند. این مطالعه با هدف ارتقای خواص ضدقارچی اسانس‌های گیاهی (eos)  از طریق کپسوله‌سازی آن‌ها در نانوذرات کیتوزان انجام شد. اسانس‌های استخراج‌شده از پنج گونه گیاهی شامل-carum carvi (l. 1753)، c. copticum ((l.) c. b. clarke 1879)، mentha aquatica (l. 1753)، m. piperita (l. 1753) وsatureja khuzistanica (jamzad 1994) - نانو کپسوله شدند تا پایداری و کارایی آن‌ها در برابر m. phaseolina بهبود یابد. عملکرد اسانس‌های نانوکپسوله‌شده با نمونه‌های آزاد آن‌ها مقایسه شد. نانوذرات کیتوزان حاوی اسانس‌ها با روش ژلاسیون یونی سنتز شدند. آنالیز ذرات بدست آمده نشان داد که نانوذرات کروی، دارای بار مثبت و اندازه‌ای بین 45 تا 232.6 نانومتر بودند. نتایج آزمایش‌ها نشان داد که اسانس‌های نانوکپسوله‌شده شامل اسانسc. carvi (ceo)، c. copticum (cceo)، m. aquatica (maeo)، m. piperita (meo)  وs. khuzistanica (seo)  در غلظت 500 پی‌پی‌ام، در مقایسه با اشکال آزاد، به‌طور معنی‌داری رشد قارچ  m. phaseolina را مهار کردند. این یافته‌ها نشان می‌دهند که اسانس‌های نانوکپسوله‌شده استراتژی نویدبخشی برای مدیریت پوسیدگی ذغالی لوبیا m. phaseolina ارائه می‌دهند. تحقیقات آتی باید بر آزمایش‌های مزرعه‌ای برای ارزیابی کارایی این فرمولاسیون‌ها در شرایط واقعی کشاورزی متمرکز شوند.

chitosan nanoparticle-encapsulated essential oils as a novel strategy for managing bean charcoal rot

charcoal rot, caused by the soil-borne fungus macrophomina phaseolina (holliday punithalingam 1988), is a devastating disease affecting many hosts, including beans. this pathogen persists in the soil for extended periods, primarily as microsclerotia, posing significant challenges for effective management. to address this issue, the present study aimed to enhance the antifungal properties of essential oils (eos) by encapsulating them within chitosan nanoparticles. specifically, eos derived from five plant species—carum carvi (l. 1753), c. copticum ((l.) c. b. clarke 1879), mentha aquatica (l. 1753), m. piperita (l. 1753), and satureja khuzistanica (jamzad 1994) —were nanoencapsulated to improve their stability and efficacy against m. phaseolina. the performance of these nanoencapsulated eos was compared with their free counterparts. chitosan nanoparticles containing eos were synthesized using the ionic gelation method. characterization analyses revealed that the nanoparticles were spherical, positively charged, and ranged in size from 45 to 232.6 nm. in vitro assays demonstrated that nanoencapsulated eos—c. carvi essential oil (ceo), c. copticum essential oil (cceo), m. aquatica essential oil (maeo), m. piperita essential oil (meo), and s. khuzistanica essential oil (seo)—at a concentration of 500 ppm significantly inhibited the growth of m. phaseolina compared to their free forms. these findings suggest that nanoencapsulated eos represent a promising strategy for managing m. phaseolina. future research should focus on field trials to evaluate the efficacy of these formulations under real agricultural conditions. additionally, exploring the synergistic effects of combining different eos or nanoparticle formulations, and investigating the mechanisms underlying the enhanced efficacy of chitosan nanoparticles could pave the way for developing more effective biopesticides.