بررسی اثر عمق کاشت بذر گونه قیچ (zygophyllum atriplicoides) بر خصوصیات رویشی و تراکم نهال در شرایط نهالستان و بانک بذر خاک در عرصه طبیعی

کاشت گلدانی یک روش کارآمد و سریع برای احیای بیولوژیک در مناطق خشک است. پژوهش حاضر در دو محیط عرصه (خاک رویشگاه) و نهالستان (گلدان)، اثر عمق دفن بذر به صورت طبیعی و عمق کشت بذر در طرح‌های مرتعکاری را به صورت مصنوعی مورد بررسی قرار داده است. نمونه‌برداری از بانک بذر خاک پس از ریزش بذر در فصل پاییز به روش تصادفی و در زیر تاج پوشش گونه zygophyllum atriplicoides انجام شد. تعداد 50 نمونه خاک از سه عمق 3-0، 6-3 و 9-6 سانتی‌متر برداشته شد. تراکم بانک بذر به روش ظهور گیاهچه مورد بررسی قرار گرفت. در نهالستان، بذرها در پنج عمق 1، 2، 3، 4 و 5 سانتی‌متر کاشته شدند. پس از گذشت چهار ماه، نهال‌ها برداشت و ویژگی‌هایی شامل طول ساقه، طول ریشه، وزن تر و خشک ساقه، وزن تر و خشک ریشه، نسبت طول ریشه به طول ساقه، نسبت وزن خشک به تر نهال، محتوای رطوبت نهال، درصد ظهور و شاخص بنیه نهال اندازه‌گیری شد. نتایج پژوهش حاضر بیانگر آن است که در بانک بذر خاک رویشگاه مورد مطالعه، تراکم بذر کم است و با افزایش عمق کشت، از تراکم بانک بذر کاسته می‌شود (به ترتیب 9.5، 4.33 و 0.2 پایه در مترمربع). بیشترین تراکم در عمق صفر تا 3 سانتی‌متر مشاهده شد. نتایج نشان داد که در شرایط گلخانه درصد ظهور نهال قیچ کمتر از 50 درصد است. در عمق کشت 2 سانتی‌متر بیشترین درصد ظهور نهال (40 درصد)، میزان وزن خشک نهال (gr 0.21) و طول ساقه نهال (cm 7.67) مشاهده شد. در اکثر خصوصیات مورد مطالعه، بین اعماق 1، 4 و 5 سانتی‌متر اختلاف معنی‌داری وجود نداشت. نتایج بیانگر آن است که کشت بذر هم در عمق سطحی و هم در اعماق تحتانی تاثیر منفی بر خصوصیات رویشی نهال داشته و برای گونه قیچ  عمق کشت 2 سانتی‌متر توصیه می‌شود.

investigating the effect of seed planting depth of zygophyllum atriplicoides on vegetative characteristics and plant density at nursery and soil seed bank in the natural habitat

transplanting is an effective and rapid method of biological restoration in arid regions. this study examined the effects of natural seed burial depth or artificial seed depth in two environments: field (habitat soil) and nursery (pot). sampling of the soil seed bank after seed rain was done by a random method and from under the canopy of zygophyllum atriplicoides. 50 soil samples were taken from three depths of 0-3, 3-6 and 6-9 cm. the density of the seed bank was studied by the seedling emergence method. in the nursery, seeds were sown at five depths of 1, 2, 3, 4 and 5 cm. after 4 months, characteristics such as stem length, root length, stem fresh and dry weight, root fresh and dry weight, root length to stem length ratio, seedling dry-wet weight ratio, seedling moisture content, emergence percentage and seed vigor index. the results of this study indicate that the seed bank of the entire habitat studied has a low seed density. by increasing the soil depth, the density of the seed bank decreased (9.5, 4.33 and 0.2 seedling/m2, respectively). the highest density was observed at 0-3 cm. the results showed that the percentage of seedling emergence is less than 50% in the nursery. maximum seedling emergence percentage (40%), seedling dry weight (0.21 g) and seedling stem (7.67 cm) were observed at 2 cm depth. there was no significant difference between the depths of 1, 4 and 5 cm for most characteristics studied. the results indicate that shallow and high depth in seed planting in pots both have a negative effect on the vegetative characteristics of seedlings, and for zygophyllum atriplicoides, the recommended planting depth is 2 cm.