ادوار شعر فارسی در افغانستان (از مشروطه اول تا سقوط سلطنت آلیحیی)
|
|
|
|
|
نویسنده
|
چهرقانی رضا
|
منبع
|
تاريخ ادبيات - 1397 - دوره : 11 - شماره : 1 - صفحه:5 -38
|
چکیده
|
نقطه آغاز تحولات ادبی در افغانستان معاصر، جنبش مشروطه خواهی است. شعر مشروطیت، به عنوان نخستین جریان شعر معاصر، دگرگونی عمیقی در مضمون و زبان شعر افغانستان به وجود آورد که میتوانست زمینهساز تحولات بیشتر و ظهور جریان های دیگر در شعر افغانستان باشد؛ اما شکست جنبش و بازگشت استبداد مانع از تحقق این امر گردید. پس از مشروطیت در افغانستان جریان شعر رمانتیک شکل گرفت و در سالهای پایانی حکومت آلیحیی جریان شعر مقاومت با دو شعبه شعر مقاومت سوسیالیستی و شعر مقاومت اسلامی پدید آمد. این مقاله کوشیده است ضمن واکاوی عوامل سیاسی اجتماعی موثر در تحولات شعر معاصر افغانستان، جریان های شعر افغانستان را از آغاز جنبش مشروطهخواهی تا سقوط سلطنت ظاهرشاه، با روش توصیفی تحلیلی بررسی نماید. یافتههای پژوهش، نشان میدهد؛ بعد از شکست جنبش مشروطیت در افغانستان، شاعران در پیله فردیت خود فرورفته، به مضامین تغزّلی پیش از مشروطه رجعت کردند و تنها جریان شعری فراگیر تا دهه پنجاه در این کشور، رمانتیسمی برخاسته از بیعملی دوران استبداد است که از نظر صورت و سیرت به شدت تحت تاثیر اشعار شاعران رمانتیک در ایران قرار دارد. جریانهای شعری دیگر؛ نظیر رئالیسم سوسیالیستی، شعر مقاومت اسلامی و شعر آوانگارد از اواخر دهه چهل و اوایل دهه پنجاه به تدریج در افغانستان شکلگرفته است.
|
کلیدواژه
|
ادوار شعرشعر معاصر فارسی ،افغانستان، جریان شناسی شعر، شعر مشروطیت،رمانتیسم، شعر پایداری.
|
آدرس
|
دانشگاه بینالمللی امام خمینی(ره), گروه زبان و ادبیات فارسی, ایران
|
پست الکترونیکی
|
chehreghani@hum.ikiu.ac.ir
|
|
|
|
|