نقش مواد افزودنی در افزایش کارآیی علف‏کش پینوکسادن در کنترل جمعیت‏های حساس و مقاوم دو باریک‏برگ مهم در مزارع گندم

با توجه به اهمیت کاربرد علف‏کش‏ها و بهینه‏سازی کارآیی مصرف آن‏ها به منظور مدیریت علف‌های ‌هرز باریک‏برگ مزارع گندم، آزمایشی به منظور بررسی تاثیر پنج ماده افزودنی بر کارآیی دُزهای مختلف علف‏کش پینوکسادن (ec 5%) در کنترل جمعیت‏های یولاف وحشی زمستانه و چچم یک‏ساله انجام شد. آزمایش به صورت فاکتوریل و در قالب طرح کاملاً تصادفی با چهار تکرار در گلخانه موسسه تحقیقات گیاه‏پزشکی کشور در سال 1399 انجام شد. فاکتورهای مورد بررسی در این آزمایش، کاربرد شش تیمار بدون ماده افزودنی و پنج ماده افزودنی مختلف (ino alg npk، ino alg npk (ng)، torpedo ii، doctil و اسیدآمینه لوسین)، دُزهای مختلف پینوکسادن (شامل 37.2، 46.2، 57.6 و 72 گرم ماده موثره در هکتار از ماده تجارتی علف‏کش پینوکسادن ec 5%) و فاکتور سوم شامل جمعیت‏های یولاف وحشی زمستانه و چچم یک‏ساله (حساس و مقاوم) بود. علف‏های ‏هرز در مرحل رشد سه تا چهار برگی تیمار شدند. نتایج این مطالعه نشان داد که با افزایش دُز مصرفی علف‏کش پینوکسادن، کنترل جمعیت‏های حساس و مقاوم علف‏های ‏هرز فوق افزایش یافت؛ به‏طوری‏که، کاربرد مواد افزودنی ino algnpk (ng) با کاهش وزن ‏تر 93.69 و 87.39 درصد (به ترتیب در توده حساس و مقاوم یولاف وحشی زمستانه) و اسیدآمینه لوسین با کاهش وزن ‏تر 96.48 و 80.78 درصد (به ترتیب در توده حساس و مقاوم چچم یک‏ساله) به‏همراه دُز مصرفی 72 گرم ماده موثره در هکتار در مقایسه با سایر دُزها و مواد افزودنی بیش‏ترین کاهش درصد وزن‏ تر را در مقایسه با شاهد داشتند. اما از نظر شاخص ewrc و درصد کاهش وزن خشک تفاوت معنی‏دار قابل توجهی بین دُزها و مواد افزودنی مصرفی در کنترل توده‏های حساس و مقاوم این دو علف‏هرز مشاهده نشد. بنابراین، با توجه به نتایج این آزمایش، استفاده از مواد افزودنی اسیدآمینه لوسین و ino algnpk (ng) به ترتیب به منظور افزایش کارآیی علف‏کش پینوکسادن در کنترل علف‏های‏ هرز چچم یک‏ساله (توده حساس و مقاوم) و یولاف وحشی زمستانه (توده حساس و مقاوم) توصیه می‏شود.

the role of adjuvants in increasing the effectiveness of pinoxaden herbicide in controlling susceptible and resistant populations of two important narrow-leaves in wheat fields

considering the importance of using herbicides and optimizing their use efficiency in order to manage narrow-leaved weeds in wheat fields, an experiment was conducted to investigate the effect of five adjuvants on the efficiency of different doses of pinoxaden (ec 5%) herbicide in control of avena ludoviciana and lolium rigidum populations. the experiment was conducted as a factorial experiment in a completely randomized design with four replications in the greenhouse of the iranian plant protection research institute in 2020. factors tested in this experiment were including five different adjuvants (ino alg npk, ino alg npk (ng), torpedo ii and the amino acid leucine), different doses of pinoxaden (37.2, 46.2, 56.7, and 72 g.a.h-1 of commercial herbicide (pinoxaden ec 5%) and avena ludoviciana and lolium rigidum populations as the third factor (susceptible and resistant)). weeds were treated in three to four leaf growing stage. the results of this study showed that by increasing the dosage of pinoxaden herbicide, the control of the susceptible and resistant populations of the aforementioned weeds increased. so, use of ino algnpk (ng) adjuvant with fresh weight loss of 93.69 and 87.39% (in susceptible and resistant populations of avena ludoviciana, respectively) and the amino acid leucine with fresh weight loss of 96.48 and 80.78% (in susceptible and resistant populations of lolium rigidum, respectively) with a dose of 72 g.a.h-1 had the highest reduction in fresh weight loss compared to the control. however, in terms of ewrc index and dry weight loss percentage, no significant difference was observed between doses and adjuvants used in the control of susceptible and resistant populations of these two weeds. therefore, according to the results of this experiment, the use of the amino acid leucine adjuvant and ino algnpk (ng) adjuvant is recommended to increase the effectiveness of the pinoxaden herbicide in controlling the weeds of lolium rigidum (susceptible and resistant populations) and avena ludoviciana (susceptible and resistant populations), respectively.