لباس متحدالشکل: بازنمایی قدرت و مدرنیته (دوران پهلوی اول)
|
|
|
|
|
نویسنده
|
محمدی منظر ,سید احمدی زاویه سعید
|
منبع
|
تاريخ ايران - 1396 - دوره : 10 - شماره : 3 - صفحه:75 -102
|
چکیده
|
هدف: دولت پهلوی اول، به موازات تاسیس نهادهای نظامی، اداری، و آموزشی مدرن، نظام پوشاک متحدالشکل (یونیفُرم) را در ابعاد گسترده برای مردان و تا حدودی زنان، در ایران اعمال کرد. این نظام پوشاک بازنمودِ سلطهی ساختار قدرت بر متن زندگی مردم بوده است، و از ابزارهای مهم دولت برای کنترل ملت، و ساخت جامعهای مدرن، منضبط، و مطیع. هدف این نوشتار روشن شدن کارکرد اینگونه قواعد دستوریِ پوشاک، و اقبال آنها در پذیرش از جانب جامعه است؛ قواعدی که امروز نیز، از ابزارهای اعمالِ سیاستهای ایدئولوژیک، و مبنای مناقشات عمدهی سیاسی، اجتماعی و فرهنگی در ایران است. روش تحقیق: این پژوهش در پی پاسخ به این پرسش است که کارکردهای نظام پوشاک متحدالشکل برای دولت پهلوی اول چه بود؟ بدینمنظور، با روش تحلیل محتوای کیفی متون تاریخی این دوران، و پس از مرور پیشینهی لباس متحدالشکل در دوران قاجار، به جریان اعمال این سیاستِ پوشاک در دوران پهلوی اول میپردازد، و رابطهی آن را با اندیشهی ناسیونالیسم این دوران و فرآیند ساخت دولتملتِ نوین ایرانی بررسی میکند. یافتهها و دستاوردها: یونیفُرم مظهر نظم و پویایی مدرن، زیباشناسی مدرن، و بازتاب جامعهای منضبط، آموزشدیده، و متعهد به ساختار قدرت بوده است. پژوهش حاضر ابعاد سیاسیاجتماعی و زیباشناختی نظام پوشاک متحدالشکل را به تصویر میکشد.
|
کلیدواژه
|
لباس متحدالشکل، نهادهای مدرن، زیباشناسی نظم، ناسیونالیسم، جامعه انضباطی.
|
آدرس
|
دانشگاه هنر تهران, ایران, دانشگاه هنر تهران, گروه پژوهش هنر, ایران
|
پست الکترونیکی
|
szavieh@art.ac.ir
|
|
|
|
|