ارزیابی دما- فشار و جایگاه زمین‌ ساختی توده آذرین درونی قلعه یغمش (باختر استان یزد) با به‌ کارگیری شیمی کانی ‌ها

توده آذرین درونی منطقه قلعه یغمش در کرانه باختری استان یزد و در بخش میانی پهنه ماگمایی ارومیه دختر جای دارد. این توده آذرین، با طیف سنگ‏‌شناسی کوارتزدیوریت، تونالیت و گرانودیوریت، به سن الیگوسن، درون سنگ‏‌های آتشفشانی (با ترکیب ریولیت، ریوداسیت و نیز توف‌آندزیتی، ریوداسیتی و ریولیتی به سن ائوسن) نفوذ کرده است. تونالیت‏‌ها و گرانودیوریت‏‌های بررسی‌شده دارای انکلاوهای میکروگرانولار مافیک با ترکیب کوارتزدیوریت هستند. بررسی شیمی کانی‏‌هایِ کوارتزدیوریت، تونالیت، گرانودیوریت و انکلاوهای بررسی‏‌شده نشان می‌دهد که ترکیب پلاژیوکلازها از الیگوکلاز تا لابرادور است. آمفیبول‏‌ها منیزیم بالایی داشته و از نوع کلسیک (منیزیوهورنبلند) هستند. بیوتیتِ تونالیت‏‌های بررسی‏‌شده نیز منیزیم بالایی دارد. در کوارتزدیوریت، کلینوپیروکسن‏‌ها از نوع اوژیت و در انکلاوهای میکروگرانولار مافیک، از نوع اوژیتدیوپسید هستند. دماسنجی کلینوپیروکسن دمای 1125-1100 درجه سانتیگراد و دماسنجی هورنبلند پلاژیوکلاز دمای نزدیک به 900730 درجه سانتیگراد را نشان می‏‌دهند. برپایه ترکیب منیزیوهورنبلندها، فشار به‌دست‌آمده برای این سنگ‏‌ها 1.5- 1.75 کیلوبار است؛ ازاین‌رو، ژرفایِ تبلور این کانی‏‌ها برابر 5.5 تا 6.5 کیلومتر دانسته می‌شود. برپایه یافته‌های صحرایی، سنگ‌نگاری و شیمی کانی‌ها، سرشت ماگمای توده گرانیتوییدی بررسی‏‌شده کالک‏‌آلکالنِ نوع i، با فوگاسیته اکسیژن بالا در هنگام تبلور و محیط پیدایش آن را کمان آتشفشانی و فرورانش دانسته می‌شود.

Determination of PT and tectonic setting of Ghaleh Yaghmesh plutonic complex (west of Yazd province) by using of mineral chemistry

The Ghaleh Yaghmesh plutonic massif is located the westernmost part of Yazd province and in the central part of the Urumieh – Dokhtar magmatic arc (UDMA). This massif with quartzdiorite, tonalite and granodiorite composition is Oligocene in age and intruded the volcanic and pyroclastic rocks including rhyolite, rhyodacite, and andesitic, as well as rhyodacitic and rhyolitic tuff belonging to the Eocene. Tonalite and granodiorite contain mafic microgranular enclaves with quartzdiorite composition. According to mineral chemistry, the plagioclases are oligoclase to labradorite in composition. The amphiboles have high magnesian and are calcic nature (magnesiohornblende). The biotites from the tonalites are enriched in magnesian. Compositionally, clinopyroxene display augite and augite–diopside in quartzdiorite and enclaves respectively. Thermometery of the clinopyroxene and hornblende– plagioclase show 11001125°C and 730900°C respectively. The pressure of the studied rocks, on the base of chemical data of magnesiohornblende, ranges from 1.5 to 1.75 kbar, which is equal to the depth of about 5.56.5 km. The overall field, petrography and mineral chemistry data support the Itype calcalkaline nature of the studied granitoid, which formed during high oxygen fugacity and volcanic arc, and subduction is suggested for its formation environment.