سنگ‏‌شناسی و زمین‌شیمی کانسار آهن ابراهیم‏‌آباد (شمال‌باختری دیواندره، کردستان)

کانسار آهن ابراهیم‏‌آباد در شمال‌باختری پهنه‌ ساختاری سنندج سیرجان و شهرستان دیواندره جای دارد و دربردارنده‌ سنگ‏‌های دگرگونی پالئوزوییک، توده‏‌های آذرین درونی مزوزوییک و سنگ‏‌های متاسوماتیک است. سنگ‏‌های دگرگونی شامل میکاشیست و مرمر هستند که توده‏‌های آذرین درونی با ترکیب گرانودیوریت تا گرانیت کم و بیش کاتاکلاستیک و میلونیتی آنها را قطع کرده‏‌اند. برپایه‌ بررسی‌های سنگ‌نگاری، میکاشیست و رسوب‌های آواری همراه در حد رخساره‌ شیست‌سبز دگرگون شده‏‌اند. مرمرها و توده‏‌های آذرین درونی نیز در امتداد پهنه‏‌های برشی دچار دگرگونی کاتاکلاستیک شده‏‌اند. سنگ‏‌های متاسوماتیک، ترکیب اسکارن گارنت آمفیبول‏‌دار تا گارنتیت دارند و رگچه‏‌های منیتیت‏‌دار آنها را قطع کرده‏‌اند. کانی‏‌سازی آهن در این محدوده بیشتر به‌صورت منیتیت‌هایی به شکل‏‌های عدسی‏‌، رگه رگچه‏‌ای و دانه پراکنده است. این کانسار بافت پراکنده، توده‏‌ای، جانشینی و شبکه‏‌ای دارد. منیتیت به‌صورت بی‌شکل، ریز (کمتر از 1 میلیمتر) و یا به‌صورت پراکنده پدید آمده‏‌ است. کلریت، ترمولیت اکتینولیت، اپیدوت، گارنت و کوارتز از کانی‏‌های باطله هستند که گاهی همراه با کانی‏‌های رسی و کلسیت یافت می‌شوند. مقدار آهن در کانسنگ از 14‏‌ تا 47 درصدوزنی تغییر می‏‌کند. عنصر آهن با عنصر s و اکسیدهای sio2، al2o3، mgo، cao، mno و k2o همبستگی منفی و با کروم و کبالت همبستگی مثبت نشان می‏‌دهد. تفسیر نمودارهای نسبت ti/ni+cr و ti/v نشان‌دهنده‌ خاستگاه گرمابی این کانسار است. داده‏‌های زمین‌شیمیایی از کانسنگ منیتیت و تغییرات عنصرهای کبالت، نیکل، وانادیم و تیتانیم در آن نشان‌دهنده‌ خاستگاه اسکارنی گرمابی است. سیال‌های داغ پدیدآمده از توده‏‌های آذرین درونی آهن را جابجا می‌کنند و در فاصله‌ میان واحدهای دگرگونی مانند مرمر، میکاشیست، شیست‌سبز و اسکارن ته‏‌نشست کرده‌اند.

Petrography and geochemistry of Ebrahim- Abad iron ore deposit (northwest Divandere, Kurdistan Province)

The EbrahimAbad iron deposit, consisting of Paleozoic metamorphic rocks, Mesozoic plutonic bodies and metasomatic rocks, occurred in the northwest of Divandere and the Sanandaj Sirjan structural zone.The metamorphic rocks including micaschist and marble are cut by plutonic intrusive rocks (granodiorite to milonitic and cataclastic granite). Mica schist and associated detrital sediments have been changed in the low grade greenschist facies. Marbles and plutonic rocks have also undergone cataclastic metamorphism along shear zones. Metasomatic rocks are garnet amphibolite to garnititic skarn composition crosscutting by magnetic veins. Iron mineralization as magnetite, chiefly occurred as lenses, veins and veinlets as well as dissimented grains. Massive, dissiminated, replacement, and network textures are the main textures of this deposit. Magnetite developed as amorphous, fine (less than 1 mm), or dissiminated. Chlorite, trermolite actinolite, epidote, garnet, and quartz with minor clay minerals and calcite are the gangue minerals of the studied ore deposit. Iron oxide grade varies from 14 to 47 FeO%. Fe shows a negative correlation with S, and Si, Al, Mg, Mn, Ca, K oxides but positive correlation with Cr and Co. Ti/Ni+Cr and Ni/Cr diagrams point to the hydrothermal origin of the iron ore under study. The variations in the cobalt, nickel, vanadium, and titanium contents indicate that the skarn hydrothermal origin of the Ebrahim Abad iron deposit. It seems that the iron oxide remobilized by hot hydrothermal fluids originated from intrusive bodies and redeposited in marble, mica schist, greenschist, and skarn.