مسئله تحزب در فقه سیاسی در ایران معاصر

انقلاب اسلامی ایران بر خلاف روند جاری مدرنیته در غرب و ابعاد جهانی آن نه با شعار تفکیک دین و سیاست، بلکه اتفاقاً، با داعیه همراهی و همکاری این دو به پیروزی رسید. لذا یکی از مباحث عمده در ایران پساانقلابی توانایی‌ها و ظرفیت های فقه برای ادارۀ امور عمومی است. در همین راستا، سئوال اصلی این مقاله در مورد نسبت فقه و حزب سیاسی در ایران معاصر طرح شده است. فرضیه تحقیق بر آن بوده که فقه سیاسی در ادامه مواجهه با دولت مدرن ظرفیت گسترده‌ای برای جذب و ادارۀ نهادهای مدرن، از جمله حزب، را دارا است. نتایج این پژوهش نشان داده است که نه تنها تحزب و حکمرانی حزبی فی نفسه تضاد و تعارضی با مبانی فقه سیاسی ندارند، بلکه الگوهایی در متون فقهی وجود دارد که ظرفیت های قابل توجهی برای کاربرد در کنشگری سیاسی حزبی دارند. رویکرد تحقیق توصیفی-تحلیلی و شیوۀ گردآوری داده‌ها کتابخانه‌ای و اسنادی بوده است.

the issue of political parties in contemporary political jurisprudence in iran

the islamic revolution in iran, unlike the general trend of western modernity, did not succeed by advocating the separation of religion and politics. rather, it triumphed under the banner of their collaboration. consequently, one of the major issues in post - revolutionary iran has been the capacity of islamic jurisprudence(fiqh) to govern public affairs. in this context, the present studyinvestigates the relationship between islamic jurisprudence and theconcept of political parties in contemporary iran. the hypothesis ofthe research suggests that political fiqh, through its ongoingengagement with the modern state, has developed broad capacities toabsorb and manage modern institutions such as political parties. thefindings reveal that not only is there no essential contradiction between islamic jurisprudence and political partisanship, but also thatjuristic sources contain conceptual models that can legitimize andguide political party activity. the research method is descriptiveanalytical,and data collection is based on library and documentarysources.