>
Fa   |   Ar   |   En
   اثر کاربرد تلفیقی کودهای زیستی و شیمیایی بر شاخص سطح برگ و عملکرد برنج (oryza sativa l.) در شرایط آبیاری متفاوت  
   
نویسنده بالابندیان اردلان ,عاشوری مجید ,درودیان حمیدرضا ,صادقی مصطفی ,رضایی مجتبی
منبع بوم شناسي كشاورزي - 1402 - دوره : 15 - شماره : 1 - صفحه:139 -152
چکیده    با توجه به شرایط ایران از نظر منابع آبی و مصرف بالای کود شیمیایی نیتروژنی، استفاده از آب کمتر در زراعت برنج (oryza sativa l.) و کاهش مصرف کود شیمیایی نقش بسیار مهمی در صرفه جویی و هدررفت آب خواهد داشت. آزمایشی در مزرعه آزمایشی موسسه تحقیقات برنج کشور (رشت) طی دو سال 1396 و 1397 به‌صورت کرت های دوبار خرد شده بر پایه طرح بلوک های کامل تصادفی با سه تکرار انجام گرفت. بر این اساس، فاکتورهای آزمایشی شامل مدیریت آب در سه سطح غرقاب و فواصل آبیاری 10 و 15 روز یک بار به‌عنوان عامل اصلی، کود در سه سطح شامل تلقیح ریشه نشاء با کود زیستی، تلقیح ریشه نشاء با کود زیستی نیتروکسین + 50 درصد کود شیمیایی نیتروژن مورد نیاز گیاه (تیمار ترکیبی کود) و 100 درصد کود شیمیایی نیتروژن مورد نیاز گیاه) به عنوان عامل فرعی و رقم برنج در دو سطح شامل هاشمی و گیلانه به عنوان عامل فرعی فرعی بودند. نتایج این پژوهش نشان داد که شاخص سطح برگ در تیمار 100 درصد کود نیتروژنی، رقم گیلانه و آبیاری غرقاب بیش ترین مقدار معادل 4.52 در سال اول و 4.79 در سال دوم را نشان داد و تیمار ترکیبی کود و تیمار 100 درصد کود شیمیایی نیتروژن به ترتیب با 2.77 تن بر هکتار و 2.82 تن بر هکتار عملکرد در ارقام برنج تفاوت معنی داری در سطح پنج درصد نداشتند. تیمار غرقاب نسبت به دور آبیاری 10 و 15 روز به‌ترتیب 23 و 38 درصد عملکرد دانه بیشتری را سبب گردید. کاربرد ترکیبی کود زیستی و کود شیمیایی نیتروژن علاوه‌بر تولید عملکرد مناسب (2.77 تن بر هکتار) و بهبود کارآیی مصرف آب (0.7 کیلوگرم بر مترمکعب)، مصرف کود شیمیایی نیتروژن را به‌میزان 50 درصد کاهش داد. با افزایش دور آبیاری تیمارهای تلقیح ریشه نشاء با کود زیستی + 50 درصد کود شیمیایی نیتروژن مورد نیاز گیاه معادل 0.7 کیلوگرم بر مترمکعب و مصرف 100 درصد کود نیتروژنی مورد نیاز گیاه معادل 0.74 کیلوگرم بر مترمکعب کارآیی مصرف آب را افزایش دادند.
کلیدواژه رقم گیلانه، شالیزار، مدیریت آبیاری
آدرس دانشگاه آزاد اسلامی واحد لاهیجان, ایران, دانشگاه آزاد اسلامی واحد لاهیجان, گروه زراعت و اصلاح نباتات, ایران, دانشگاه آزاد اسلامی واحد لاهیجان, گروه زراعت و اصلاح نباتات, ایران, دانشگاه آزاد اسلامی واحد لاهیجان, گروه زراعت و اصلاح نباتات, ایران, سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی, موسسه تحقیقات برنج کشور, ایران
پست الکترونیکی mrezaeii@yahoo.com
 
   combined effect of biological and nitrogen fertilizers on leaf area index and rice (oryza sativa l.)yield under different irrigation conditions  
   
Authors balabandian ardalan ,ashouri majid ,doroudian hamidreza ,sadeghi mostafa ,rezaei mojtaba
Abstract    introductionrice (oryza sativa l.) is one of the most important and valuable grains in the world, after wheat, and is the main source of food for more than 50% of the world’s population. proper water management in rice fields plays a key role in the usefulness of other production inputs. one way to improve the efficiency of nitrogen fertilizer application and reduce its losses is the simultaneous use of organic and biological fertilizers. due to the conditions of iran in terms of water resources and excessive consumption of nitrogen fertilizers, the use of less water in rice cultivation and reducing the use of chemical fertilizers can play a very important role in saving and wasting water by using biofertilizers will reduce the cost and pollution of chemical fertilizers.materials and methodsan experiment in the experimental farm of rice research institute of iran (rasht) performed over two years, 2017 and 2018, to evaluate the response of two rice cultivars to bio-chemical fertilizers at different irrigation levels on leaf area index, yield, components water performance and efficiency were assessed. this experiment was performed in the form of double split plots based on a randomized complete block design with three replications. accordingly, experimental factors including water management at three levels without stress (flooding) and irrigation intervals of 10 and 15 days as the main factor, fertilizer at three levels including inoculation of seedlings with nitroxin biofertilizer, inoculation of seedlings with nitroxin biofertilizer + 50% of nitrogen chemical fertilizer required by the plant (combined fertilizer treatment) and 100% of nitrogen chemical fertilizer required by the plant) as a secondary agent and rice cultivar at two levels including hashemi and gilaneh as a secondary agent. the dimensions of each plot were 3ï3 meters. in this experiment, grain yield, grain yield components, leaf area index, and water use efficiency were examined.results and discussionthe results of this experiment showed that there was no significant difference between the combined treatment of fertilizer (2.77 t/ha) and the treatment of 100% nitrogen chemical fertilizer (2.82 t/ha) on the yield of rice cultivars. the waterlogging treatment caused a 23% and 38% higher grain yield compared to 10-day and 15-day irrigation cycles, respectively. the highest leaf area index was observed in the gilaneh cultivar with 100% chemical nitrogen fertilizer required by the plant and inoculation of seedling roots with the combined treatment of fertilizer during flooding, with values of 4.52 and 4.03, respectively, and the lowest value of 1.48 was observed in the hashemi cultivar with seedling root inoculation with nitroxin biofertilizer and irrigation for 15 days. water use efficiency in nitrogen and compound fertilizer treatments was higher in the gilaneh cultivar than in the other treatments. the gilaneh cultivar with 15-day irrigation treatment and 100% nitrogen fertilizer required by the plant showed the highest water use efficiency in two years, and the plant needs of this cultivar did not show a significant difference. the combined application of nitroxin biofertilizer and nitrogen chemical fertilizer, in addition to producing a good yield and improving water use efficiency, reduced the use of nitrogen chemical fertilizer by 50%.conclusionby increasing the intensity of stress, seedling root inoculation treatments with nitroxin biofertilizer + 50% chemical nitrogen fertilizer required by the plant and consumption of 100% nitrogen fertilizer required by the plant improved water use efficiency. biofertilizer, along with nitrogen fertilizer increased the leaf area index and crop yield. nitrogen fertilizer increased the number of empty seeds per panicle compared to biofertilizer. the gilaneh cultivar was more successful than the hashemi cultivar in the studied traits. the use of biofertilizers could be a suitable and desirable alternative to chemical fertilizers, in the long run, to minimize environmental pollution and achieve sustainable agriculture.
Keywords gilaneh cultivar ,irrigation management ,paddy
 
 

Copyright 2023
Islamic World Science Citation Center
All Rights Reserved