ارائه یک مدل ریاضی برای زمان بندی اتاق عمل با درنظرگرفتن محدودیت ظرفیت واحد مراقبت های ویژه و مسیرهای درمان چندگانه

زمان بندی و توالی عملیات، نوعی تصمیم گیری است که در سیستم های تولیدی و خدماتی کاربردهای فراوانی دارد. یکی از کاربردهای مهم زمان بندی در حوزه بهداشت و درمان است. زمان بندی مناسب بخش های درمانی در بیمارستان ها می تواند سبب استفاده بهینه از منابع، کاهش هزینه های اضافه کاری کارکنان (جراحان، پرستاران، متخصصان بیهوشی و...) شود. در کنار این دستاوردها، زمان بندی مناسب با کاهش زمان انتظار بیماران برای دریافت خدمت و افزایش سرعت خدمت رسانی به بیماران اورژانسی، سطح خدمت دهی بیشتری را برای بیماران به دنبال خواهد داشت. در پژوهش پیش رو مسئله برنامه ریزی و زمان بندی اتاق عمل در بخش جراحی بررسی شده است که با توجه به محدودیت ظرفیت بخش مراقبت های ویژه انجام می شود. نکته بسیار مهم پژوهش حاضر این است که مسیرهای متفاوتی برای درمان بیماران درنظر گرفته شده است. روند پژوهش بدین صورت است که ابتدا به کمک یک مدل رگرسیون لجستیک چندجمله ای، مسیر درمان بیماران برآورد شده است. سپس با استفاده از یک مدل ریاضی عدد صحیح مختلط، زمان بندی و برنامه ریزی بیماران صورت گرفته است. هدف از این زمان بندی کمینه سازی زمان درمان کل بیماران و کاهش مدت اقامت و زمان انتظار بیماران است. به منظور سنجش کارایی روش های ارائه شده، از داده ها و فرایندهای مرکز قلب تهران استفاده شد. مقایسه نتایج مدل رگرسیونی نشان داد که حدود 84 درصد مواقع، مسیر درمان بیماران به درستی پیش بینی می شود که این درصد نشان دهنده کارایی بالای مدل رگرسیونی ارائه شده برای پیش بینی مسیر درمان بیماران دارد. همچنین مقایسه زمان های انتظار و زمان درمان کل بیماران در شرایط واقعی و مدل ارائه شده حاکی از آن بود که مدل پیشنهادی در این پژوهش، به خوبی عمل کرده است و کارایی بسیار خوبی دارد.