تحلیل اثرات کاربری اراضی و شبکه حمل ‌و نقل بر انتشار گازهای گلخانه‌ای با رویکرد شهر کم‌ کربن

امروزه اثرات ناشی از تغییر اقلیم در جهان به اندازه‌ای ملموس است که توجه جامعه جهانی را به خود جلب کرده است. گسترش این پدیده موجب افزایش انتشار گازهای گلخانه‌ای شده است. از سوی دیگر شهر کم ‌کربن مفهومی است که ذهن جامعه جهانی را به خود معطوف داشته است. همچنین برنامه‌ریزی کاربری اراضی به سبب تعیین نحوه استفاده از اراضی شهر و تقاضای سفر، بر روی انتشار گازهای گلخانه‌ای تاثیر می‌گذارد، لذا با تدوین معیارهایی جهت کاربست اصول شهر کم‌کربن در فرآیند برنامه‌ریزی کاربری زمین و حمل‌ و نقل، می‌توان به این مهم دست یافت. به‎ علاوه مقوله شهرهای جدید، در سال 1368 در ایران مطرح شد. در پی این سیاست، شهرهای جدیدی پیرامون کلانشهر تهران طراحی شدند که از مهم‌ترین این شهرها می‌توان به شهر جدید هشتگرد اشاره نمود که علی‌رغم معضلات متعدد از جمله عدم وجود سیستم‌های یکپارچه حمل‌ونقل و برنامه‌ریزی صحیح کاربری زمین، نتوانسته در دستیابی به اهداف خود موفق عمل نماید. در این پژوهش، ابتدا مبانی نظری شهر کم‌کربن مورد بررسی قرارگرفته سپس، برای 35 هکتار از اراضی بکر شهر جدید هشتگرد، سه سناریو پیشنهاد شده و با اندازه‌گیری میزان انتشار گازهای گلخانه‌ای، توسط نرم‌افزار communityviz، تولید گازهای گلخانه‌ای محاسبه شده است. جهت تحلیل دقیق‌تر معابر، از تکنیک تحلیل چیدمان فضا استفاده می‌شود. یافته‌ها نشان‌دهنده وجود ارتباط مستقیم بین فرم شبکه معابر، کاربری اراضی و تولید گازهای گلخانه‌ای است که با اعمال تغییر در فرم شبکه معابر، توسعه حمل‌ونقل یکپارچه و تغییر در پراکنش کاربری‌ها می‌توان تا 41 درصد انتشار گازهای گلخانه‌ای در بخش حمل‌ و نقل را کاهش داد.

analyzing the effects of land use and transportation network on greenhouse gas emissions based on low-carbon city approach

nowadays, the effects of climate change are too tangible that drawn the international community’s attention. the spread of this phenomenon has caused an increase in greenhouse gas emissions. on the other hand, the low-carbon city is a concept, which has attracted the global community. also, land use planning affects greenhouse gas emissions due to determining the usage of the urban lands and the demand to travel. therefore, therefore, this can be achieved by developing criteria for applying the principles of the low carbon city in the process of land use planning and transportation planning. moreover, the concept of the new town was raised in 1989 in iran. as a result of this policy, new towns were designed around greater tehran, the most important of which is hashtgerd. despite the various issues, including the lack of integrated transportation systems and proper land use planning, it could not successfully achieve its goals. the current study first viewed the theoretical foundations of low-carbon. then, three scenarios were suggested for 35 hectares of pristine lands in hashtgerd, and the greenhouse gas production was calculated by measuring the amount of greenhouse gas emissions using communityviz software. space syntax was also applied to scrutinize the roads. findings show that there is a direct relationship between the form of the road network, land use, and greenhouse gas production. by applying changes in the form of the road network, development of the integrated transportation, and changing the landuse distribution, the greenhouse gas emissions in transportation can be reduced up to 41%.