سنجش کمی و تحلیل فضایی-مکانی محورهای دید شهری با تاکید بر کیفیات بصری، مورد مطالعاتی: محورهای مواصلاتی به میدان انقلاب زنجان

عرصه‌های عمومی شهر به‌عنوان بستری برای فعالیت‌های عمومی انسان نه تنها باید قابل درک و ایمن باشند، بلکه می‌بایست به لحاظ ادراکی برای استفاده‌کنندگان دارای ارزش‌های بصری هم باشند. ارزش‌های بصری مهم‌ترین بخش از کیفیت‌های محیطی را تشکیل می‌دهند. دریافت ادراک شهروندان از کیفیت‌های بصری شهر وابسته به معرفی ارزش‌های بصری و سیما و منظر شهری است، که توسط شهروندان مطلوب تلقی می‌شود. در این راستا و در جهت ارتقای کیفیات بصری محیط هدف از انجام این پژوهش شناسایی معیارها و ارزش‌های بصری کریدورهای دید شهری و تحلیل فضایی  مکانی آن‌ها بر اساس شاخص‌ها و سنجه‌های کمی می‌باشد. همچنین با توجه به ارزشمندی ادارک شهروندان از عرصه‌های عمومی شهر میزان اهمیت هر یک از عوامل با خروجی نهایی تحت عنوان کیفیت ارزش‌های بصری در محورهای دید بصری به‌صورت کمی و فضایی مورد سنجش قرار گرفته است. بدین منظور کریدورهای دید منتهی به میدان انقلاب شهر زنجان که دارای ارزش‌های تاریخی و فرهنگی نیز می‌باشد، جهت بررسی و سنجش مورد انتخاب واقع شده است. روش تحقیق فضایی -حاضر از نوع توصیفی-تحلیلی بوده که جهت سنجش کمی اهداف موردنظر از تحلیل‌های همبستگی فضایی و مدل‌ساز‌ی‌های مکانی با کمک منطق anp در محیط‌های super decisions و gis استفاده شده است. نتایج تحقیق نشان می‌دهد عامل (خوانایی) با ارزش میانگین (0.58) دارای بالاتری ارزش کیفی در سایت مورد مطالعه می‌باشد و عامل فضای سبز و طبیعی با میانگین وزن (0.41) و عامل عناصر منظر شهری با میانگین وزن (0.36) در رده‌های بعدی قرار گرفته‌اند. همچنین نتایج محاسبه میزان همبستگی فضایی بین عوامل و کیفیت نهایی ارزش‌های بصری نشان داد که از دیدگاه شهروندان به ترتیب عامل خوانایی با میزان همبستگی فضایی (0.80) و عامل تداوم و توالی حرکت با میزان همبستگی (0.66) و معیار زیبایی محیطی و جداره‌ها با میزان همبستگی (0.52) بیش‌ترین میزان ضریب همبستگی را با خروجی نهایی کیفیت ارزش‌های بصری در محل مورد مطالعه به خود اختصاص داده‌اند.

Quantitative Measurement and SpatialLocation Analysis of the Urban Visual Axes with an Emphasis on the Visual Qualities; Case Study: Connecting Axes to the Enghelab Square of Zanjan

The public areas of the city as a platform for public human activities necessity not only be comprehensible and safe but also need to have perceptual values for the users. Visual values are the most significant part of environmental qualities. Citizens’ perception of the visual qualities of the city depends on the introduction of visual values and image and urban landscape, which is considered desirable by citizens. In this regard, and to improve the visual quality of the environment, the purpose of this study is to identify the criteria and visual values of urban visual corridors and their spatiallocation analysis based on quantitative indicators and criteria. Also, considering the value of citizens’ perceptions of the urban public area, the importance of each of the factors with the final output as the quality of visual values in the visual corridors has been measured quantitatively and spatially. For this purpose, the visual corridors leading to the Enghelab Square of Zanjan, which also has historical and cultural values, have been selected for study and evaluation. The present spatial research method is descriptiveanalytical that to quantitatively measure the objectives, spatial regression analysis, and spatial modeling with the use of ANP logic in Super Decisions and GIS environments have been used. The results show that the legibility with an average value of 0.58 has a higher quality value in the study site and the factor of green and natural space with an average weight of 0.41, and the urban landscape elements with an average weight of 0.36 are in the next ranks. have taken. Also, the results of calculating the spatial regression between the factors and the final quality of visual values showed that from the citizens’ point of view, the legibility factor with the spatial regression rate of 0.80 and the continuity and sequence factor with the correlation rate of 0.66 and the walls and environmental aesthetics criteria with correlation rate of 0.52, respectively, had the highest correlation coefficient with the final output of the quality of visual values in the study area.