بررسی نقش درختان کهن‌سال در هویت مناظر شهری، مورد مطالعاتی: خیابان شهدا در شهر ایلام

عوامل و عناصر مختلفی می‌توانند در زمینه هویت مناظر شهری اثرگذار باشند که یکی از مهم‌ترین آن‌ها وجود درختان کهن‌سال در فضاهای شهری است. سال‌هاست پژوهشگران در جهت بررسی هویت شهرها و به مقیاس کوچک‌تر «فضاهای شهری» به پوسته‌ها و جداره‌ها و جزییات آن‌ها توجه بیشتری داشته‌اند و اهمیت نگهداری درختان کهن‌سال به‌عنوان میراث ارزشمند طبیعی را نادیده گرفته‌اند. هدف از ارائه این مقاله تاکید بر اهمیت و حفظ درختان (کهن‌سال) در فضای شهری و ارتباط درختان کهن‌سال با موضوع هویت در منظر شهری در محدوده موردمطالعه است. به‌منظور انجام این مطالعه، نیاز به بستر جغرافیایی مناسب بوده، لذا خیابان شهدا در شهر ایلام انتخاب و ساکنان و استفاده‌کنندگان آن مورد پرسش قرار گرفتند. داده‌های موردنیاز این تحقیق با استفاده از تکنیک‌های مشاهده، تحلیل محتوا و پرسش‌نامه جمع‌آوری‌شده است. خیابان شهدا یکی از فضاهای شهری شهر ایلام است که وجود درختان قدیمی و کهن‌سال از عواملی است که در هویت‌مندی این خیابان موثر بوده و اهمیت فراوانی دارد. بررسی‌ها نشان می‌دهد فضاهای سبز موجود در این شهر در مقایسه با سال‌های گذشته به میزان زیادی کاهش‌یافته و این مسئله هویت طبیعی شهر را تحت شعاع قرار داده است. در این پژوهش سعی خواهد شد پاسخ‌هایی برای این سوالات یافته شود که آیا رابطه‌ای بین درختان کهن‌سال و هویت ‌مناظر شهری وجود دارد؟ آیا با استفاده از درختان، می‌توان به راهکارهایی جهت هویت‌مند نمودن شهرها رسید؟ همچنین تاثیر درختان کهن‌سال بر هویت منظرشهری ایلام چیست؟ نتایج حاکی از این است که فضای سبز و به‌طور ویژه درختان کهن‌سال به‌عنوان یکی از مهم‌ترین عناصر در جهت خلق هویت منظر در شهرها محسوب می‌شود. درختان کهن‌سال می‌توانند به فضاهای شهری هویت بخشیده و موجب تمایز آن فضا از دیگر فضاها شوند و فضاهای شهری و خیابان‌های شهری را هویت‌مندتر و زیباتر می‌کنند.

Investigating the Role of Old Trees in the Identity of Urban Landscapes; Case Study: Shohada Street in the City of Ilam

Various factors and elements can influence the identity of urban landscapes the most important of which is the old trees in the urban spaces. It is now for years that the researchers are paying more attention to the shells, walls, and details of the cities in line with the investigation of the cities’ identities and, in a smaller scale, to “urban spaces” but they have neglected the importance of the old trees as a valuable natural heritage. The current study aims to emphasize on the importance of protecting and conserving the trees (the old ones) in the urban spaces and the relationship between old trees and such a subject as the identity in the urban landscape in the study area. In order to perform this study, there was a need for a proper geographical ground; thus, Shohada Street in Ilam was selected and the residents and the users were subjected to the study questions. The data required for this study were collected using observations, content analysis, and questionnaire. Shohada Street is one of the urban spaces in the city of Ilam and the existence of the old trees is amongst the factors that are effective and are of great importance in the street’s identification. The investigations show that the green spaces in this city have undergone a substantial decrease in comparison to the past years and this issue has overshadowed the natural identity of the city. The present study tries to find answers to the following questions: is there a relationship between the old trees and the identity of the urban landscapes? Can solutions be found for the identification of the cities using the trees? And, how much and in which way do the old trees influence the identity of the urban landscape in Ilam? The results signify that the green space and, particularly, the old trees are amongst the most important elements parallel to the creation of landscape identity in the cities. Old trees can grant identity to the urban spaces and distinguish them from the other spaces and they also make the urban spaces and streets more identifiable and more beautiful.