ارائه مدلی جهت مدیریت مصارف آبی کشاورزی، صنعتی و خانگی ایران با رویکرد پویایی‌شناسی سیستم‌ها

کمبود منابع آبی را می‌توان جزو مهم‌ترین مشکلاتی در نظر گرفت که امروزه تمامی ابعاد زندگی مردم ایران را تحت تاثیر قرار داده است. نظر به اهمیت مساله، در این تحقیق در ابتدا فرضیات دینامیکی موجود در سیستم تامین منابع آبی با کمک نمودار علت و معلولی نشان داده شد. این کار با استفاده از ابزار پویایی‌شناسی سیستم‌ها که کاربرد خود را در تحلیل و شبیه‌سازی انواع سیستم‌های اقتصادی-اجتماعی نشان داده انجام گرفت. سپس نمودار جریان انباشت ایجاد شد و پس از شبیه‌سازی و اعتبارسنجی مدل به تحلیل سناریوهای تعرفه‌ای و حاکمیتی در قبال آب تا سال 1420 پرداخته شد. نتایج نشان داد که تغییر تعرفه مصرف آب خانگی تاثیر چندانی بر روی موجودی منابع آبی نخواهد داشت. اما ازآنجاکه الگوی مصرف آب کشاورزی و صنعتی در بلندمدت اصلاح خواهد شد، افزایش تعرفه برای این بخش‌ها، در افق 20 ساله تاثیر به مراتب بهتری بر روی مدیریت منابع آب خواهد گذاشت. همچنین، در صورتی‌ که قوانین دولتی در خصوص توسعه صنایع آب‌بر، سطح زیر کشت و الگوی مصرف آب کشاورزی 20 درصد سخت‌گیرانه شود، با فرض ثبات در سایر پارامترهای مدل، تا سال 1420 منابع آبی زیرزمینی و منابع آبی پشت سدها به ترتیب 17 و 20 درصد افزایش خواهد یافت.

proposing a model for water consumption management in iranian agricultural،industrial،and household sectors: a system dynamics approach

the scarcity of water resources can be considered one of the most important problems that has impacted all aspects of people's lives in iran today. given the significance of the issue،in this study،the dynamic hypotheses within the water resource supply system were initially illustrated through a causal loop diagram. this was done using the tool of system dynamics،which has proven its utility in analyzing and simulating various socio-economic systems. subsequently،a stock flow diagram was developed،and after model simulation and validation،scenarios involving tariff and governance in relation to water resources up to the year 1420 were analyzed. the results showed that changing household water consumption tariffs will not have much impact on water resource stocks. however،as the agricultural and industrial water consumption patterns are expected to be modified in the long term،increasing tariffs for these sectors will have a significantly better effect on water resource management over a 20-year horizon. if government regulations regarding water-intensive industries،cultivated land expansion،and agricultural water consumption become 20% more stringent،assuming stability in other model parameters،underground water resources and reservoir water resources are projected to increase by 17% and 20% respectively by the year 1420.