شناسایی ابعاد و مولفه های رهبری عقلانی مدارس به منظور ارائه یک مدل

مقدمه و هدف: در صورتی که رهبری مدارس بصورت سلیقه ای و از روی نگرش شخصی صورت پذیرد، چه بسا آسیب های متعددی را برای نظام آموزشی دارد. لذا رهبری آموزشی کارآمد و اثربخش مستلزم رهبری عقلانی است که بدور از هر نوع دخالت دادن فردیت و نگرش های سوگیرانه در راستای تحقق اهداف نظام آموزشی گام های موثری بر می دارد. لذا هدف این تحقیق شناسایی ابعاد و مولفه های رهبری عقلانی مدارس به منظور ارائه مدل بوده است.پژوهش حاضر از نوع هدف بنیادی کاربردی، رویکرد به کار گرفته شده کیفی و از نوع سنتز پژوهی و راهبرد مورداستفاده فراترکیب است.حوزه پژوهش برای این تحقیق شامل کلیه مقالات و پایان نامه های منتشرشده طی 20 ساله(2023 2003) است. به شیوه نمونه گیری تا حد کفایت داده ها،تعداد 42 مقاله انتخاب شدند. ابزار جمع آوری اطلاعات فیش برداری از نتایج و یافته های مقالات بوده است.اطمینان پذیری از کُدهای مستخرجه با استفاده از دو استاد خبره صورت پذیرفت.تحلیل داده ها با استفاده از روش دسته بندی کردن مقوله ها مبتنی براساس مقوله های باز، مقوله محوری و مقوله هسته ای انجام گرفت. بطور کلی نتایج تحقیق نشان داد،ابعاد رهبری عقلانی مدارس مشتمل بر(عدالت محوری، تصمیم گیری عاقلانه، خردمندی،روح فلسفی، خدا محوری انگیزه سازی،قضاوت منطقی، و اخلاق متعالی) بوده است.بحث و نتیجه گیری: در صورتی که رفتار رهبری مدارس بر اساس ابعاد مستخرجه در این تحقیق صورت پذیرد، راندمان نظام آموزشی ارتقا یاید و همکاری معلمان در مسیر پیشرفت به سوی اهداف بیشتر شود.

identifying the dimensions and components of rational schoolleadership in order to provide a model

the current research is of the type of basic applicative goal, the applied qualitative approach, and the type of research synthesis and the strategy used is meta composite. the scope of this research includes all articles and theses published in 20 years (2003 2023). 42 articles were selected by sampling to the extent of data sufficiency. the data collection tool has been a slip of the results and findings of the articles. the reliability of the extracted codes was done using two expert professors. the nuclear category was done. in general, the results of the research showed that the dimensions of rational school leadership included (justice centered, wise decision making, wisdom, philosophical spirit, god centered motivation, logical judgment, and transcendental ethics).