روح انسانی از دیدگاه قرآن

چیستی حقیقت انسان مورد توجه مکاتب مختلف به‌ویژه اسلام بوده است. عده‌ای حقیقت انسان را جسم و بدن مادی و برخی روح را حقیقت او، و عده‌ای دیگر آن را مجرد از ماده انگاشته‌اند. مساله مادیت و تجرد روح است که پیوند مستقیمی با مساله بقاء روح پس از مرگ دارد. اما بیش‌تر قائلین به مادیت نفس اعتقادی به بقاء روح پس از مرگ ندارند و بر آن‌اند که وقتی بدن از بین رود روح نیز از بین می‌رود؛ اما قائلین به تجرد روح به فناء روح پس از بدن اعتقادی ندارند و حیات روح را پس از مرگ مستمر می‌دانند. در این پژوهش که به‌ شیوه توصیفی تحلیلی سامان یافته، تلاش شده با مراجعه به قرآن، به ساحت مجرد روح توجه شود. مساله اصالت روح، تجرد و بقای آن بخشی از معارف الهی از جمله رسالت انبیاء، وحی، حیات برزخی و ... نیز اصل معاد را تشکیل می‌دهد و انکار یا اثبات آن تاثیر مستقیم بر حیات فردی و اجتماعی دارد. مکاتب مادی روح را انسجام اجزای مادی بدن می‌دانند؛ اما در مکاتب الهی، روح با ماده در ارتباط است و با متلاشی‌شدن جسم از بین نمی‏رود. در این پژوهش با بررسی و جمع‌بندی شش آیه قرآن می‌توان به وجود روح و تجرد آن، به‌ عنوان حقیقتی غیر مادی و جاودان پس از مرگ دست یافت.

Human Spirit from Quran’s Viewpoint

Human fact quiddity has always been paid attention by various schools specifically by Islam. Some know human’s body as human’s fact but some other know it his spirit as his fact; the third group also know it abstract. Worldly and abstraction aspect of spirit is of direct relationship with spirit eternity after death; but most believe that there is no other life after death and explain that spirit  would disappear by death and both will waste and destroy. This research – which is done with descriptive – analytical method – tries to pay attention to the spirit by referring to Holy Quran. Worldly schools know the spirit as combination of worldly elements; but divine schools know it in relationship with stuff and would not be destroyed by death.  This paper tries to find out the fact by studying six Verses of Holy Quran.