بررسی تنوع ژنتیکی در میان جمعیت‌های مختلف افعی زنجانی (Montivipera albicornuta) در حوزه پراکنش آن با استفاده از توالی‌یابی ژن‌ DNA میتوکندری

افعی زنجانی (montivipera albicornuta) اولین بار در سال 1985 توسط نیلسون و آندرن توصیف و شناسایی گردید و از گونه‌های اندمیک ایران می‌باشد. انتشار جغرافیایی آن محدود به ایران در ارتفاع 2500 متری از سطح دریا و پراکندگی آن در استان‌های گیلان، زنجان، آذربایجان شرقی و قزوین می‌باشد. به منظور بررسی وجود یا عدم وجود اختلاف ژنتیکی در بین جمعیت‌های مختلف این گونه، 35 نمونه از بافت انتهای دم افعی زنجانی در 3 استان گیلان، زنجان و آذربایجان شرقی جمع‌آوری گردید. پس از استخراج dna، ژن ‍co1 ژنوم میتوکندریایی توسط pcr تکثیر و پس از توالی‌یابی، توالی‌ها با نرم‌افزار mega5 و paup آنالیز شدند و روابط خویشاوندی میان جمعیت های گونه در درخت های فیلوژنتیک پیوند همجواری (neighbor-joining)، محتمل‌ترین درخت (maximum likelihood) و میانبرترین درخت (maximum parsimony) ترسیم گردید. یافته‌های این تحقیق نشان می‌دهد که جمعیت‌های مختلف این گونه در ایران از نظر ژن co1 کاملا همگن و یک‌نواخت هستند و تقریبا هیچ تفاوت ژنتیکی با هم نشان نمی‌دهند طوری که میانگین تفاوت در بین گروه‌ها ناچیز و 005/0 محاسبه گردید. این نتایج به احتمال زیاد حاکی از آن است که جمعیت‌های مختلف آن در ایران به تازگی از هم جدا شده‌اند و زمان کافی برای واگرایی ژنتیکی نداشته‌اند.