تاثیر تنش کم آبی بر صفات فیزیولوژیکی، بیوشیمیایی و خصوصیات آنتی‌اکسیدانی ارقام و لاین‌های گندم

آزمایشی به منظور تاثیر تنش کم آبی بر خصوصیات فیزیولوژیکی، بیوشیمیایی و آنتی اکسیدانی لاین های گندم به صورت طرح کرت های خرد شده در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی با سه تکرار طی دو سال زراعی انجام شد. نتایج نشان داد که تنش کم آبی پس از مرحله سنبله دهی لاین های گندم اثرات قابل توجهی بر صفات مورد بررسی داشت و اختلافات ژنتیکی بین لاین ها از نظر صفات مورد بررسی به جز محتوای کاروتنوئید و کربوهیدرات محلول وجود داشت. تنش کم آبی منجر به کاهش معنی دار عملکرد دانه(24.8%) شد و در بین لاین های مورد بررسی لاین شماره 5 بالاترین عملکرد دانه را به خود اختصاص داد. لاین های 2، 5 و 8 بیشترین مقدار کلروفیل a و b را در شرایط تنش نشان دادند. افزایش تجمع مالون دی آلدهید و پروتئین کل در برگ های لاین های گندم طی تنش کم آبی مشاهده شد که همراه با افزایش فعالیت آنزیم های آنتی اکسیدان سوپراکسید دیسموتاز ، پراکسیداز و کاتالاز بود و بیشترین فعالیت آنزیم های آنتی اکسیدان در لاین 9 مشاهده گردید. همچنین جذب عناصر پتاسیم، کلسیم و منیزیم نیز توسط لاین های گندم در شرایط کم آبی کاهش یافت و در بین لاین های گندم از نظر مقدار جذب این عناصر در شرایط تنش تفاوت وجود داشت. به طور کلی کاهش میزان کلروفیل و جذب عناصر غذایی تحت تنش کم آبی می تواند منجر به تلفات عملکرد دانه شود و لاین های گندم می توانند با افزایش فعالیت آنتی اکسیدان و کاهش تجمع مالون دی آلدهید تحمل خود به شرایط تنش بالا ببرند.

the effect of water deficit stress on physiological, biochemical and antioxidant properties of wheat cultivars and lines

an experiment was conducted to evaluate the effect of water stress on the physiological, biochemical, and antioxidant properties of wheat lines in the form of split plots in a randomized complete block design with three replications. the results showed that the water stress in the spike stage of wheat lines had significant effects on the studied traits, and there were genetic differences between the lines in terms of the studied traits except for carotenoid and soluble carbohydrates content. water deficit stress significantly reduced grain yield (24.8%), and among the studied lines, line 5 had the highest grain yield. lines 2, 5, and 8 showed the highest chlorophyll a, and b content under stress conditions. increased malondialdehyde (mda) and total protein accumulation in leaves of wheat lines were observed during water deficit stress, which was accompanied by increased antioxidant enzymes superoxide dismutase (sod), peroxidase (pod), and catalase (cat) activity, and the highest activity of antioxidant enzymes was observed in line 9. also, potassium (k), calcium (ca) and magnesium (mg) uptake by wheat lines decreased in water deficit conditions, and there was a difference between wheat lines in terms of the amount of these elements uptake under stress conditions. in general, a decrease in chlorophyll content and nutrient uptake under water deficit stress can lead to loss of grain yield, and wheat lines can increase their tolerance to stress conditions by increasing antioxidant activity and reducing mda accumulation.