تولید گیاهان هاپلوئید طالبی (l. cucumis melo) از طریق بکرزایی تحریک شده با گرده پرتوتابی شده با اشعه گاما

تولید گیاهان دابلد هاپلوئید یکی از مهم ترین ابزارها جهت به دست آوردن والدین برتر برای تولید بذر هیبرید f1 می باشد و روش گرده پرتوتابی شده یکی از موفق ترین روش های تولید گیاهان هاپلوئید در محصولات جالیزی می باشد. در این مطالعه، برای تولید گیاهان هاپلوئید از هیبرید هانی دیو × طالبی سمسوری، از گرده افشانی گل های اخته شده با گرده های پرتوتابی شده با اشعه گاما استفاده شد. دانه های گرده با چهار دز 100، 200، 300 و 400 گری اشعه گاما پرتوتابی شدند. سپس گل های اخته شده با این گرده های پرتوتابی شده در سه تاریخ متفاوت (تیر، مرداد و شهریور) گرده افشانی شدند. میوه ها 3 تا 5 هفته بعد از گرده افشانی برداشت شدند. جنین های نارس نجات داده شده و روی محیط کشت e20a کشت شدند. بعد از تولید کالوس، شاخه زایی و باززایی از کالوس انجام شد. از نوک ریشه گیاهچه های رشد یافته برای شمارش کروموزوم استفاده شد. نتایج نشان داد که دز 100 گری، برای زیستایی گرده، موفقیت گرده افشانی و تشکیل میوه و باززایی بهترین دز بود و با افزایش دز اشعه گاما، کاهش در این صفات مشاهده شد. تاریخ تیرماه برای این صفات بهترین تاریخ بود. دز پرتوتابی روی باززایی موثر بود و بیشترین باززایی در دز 200 گری به دست آمد. هاپلوئید بودن گیاهچه های تولید شده توسط شمارش کروموزوم تایید شد و نشان داد که دز 200 گری برای تولید گیاهان هاپلوئید بهترین دز و تاریخ تیرماه بهترین زمان بود.

production of haploid plants in melon (cucumis melo l.) through induced parthenogenesis with gamma-irradiated pollen

production of double haploid plants is one of the most important tools to obtain superior parents in order to produce f1 hybrid seeds. irradiated pollen technique is one of the most successful methods to produce haploid plants in vegetables. in this study, to produce haploid plants in hani dew x samsuri hybrid melon, emasculated flowers were pollenated with gamma irradiated pollens. pollen grains were irradiated with 100, 200, 300 and 400 gray of gamma rays. then the emasculated flowers were pollinated with these irradiated pollens on three different dates (july, august and september). fruits were harvested 3 to 4 weeks after pollination. immature embryos were rescued and cultured on e20a medium. regeneration and shooting occurred after callus production. the results indicated that irradiation dose at 100 gray was the best dose for pollen viability, pollination success and fruit set. also, june was the best date for these properties. the highest percentage of regeneration was observed at 200 gray chromosome counting confirmed haploid plants occurrence. gamma dose at 200 gray and june were the best dose and date to produce haploid plants. these results indicated that irradiation at lower doses could produce haploid plants in a short time and accelerate the process of oblation to f1 hybrid varieties.