تنوّع در بکارگیری اسلوب معادله در شعر حافظ

برقراری اسلوب معادله در بیت یکی از شاخصههای شعر سبک هندی است؛ اما حافظ شاعربلندآوازه سبک عراقی نیز در اشعارش تکبیتهای معادلهگونه فراوان دارد. ساختار کلی این صنعت،یک معادله است که معمولاً دو طرف آن را جمله خبری تشکیل میدهد؛ اما حافظ گاه در طرفینمعادله با استفاده از فنون علم معانی تغییرانی ایجاد کرده که به این ساختار تنوّع بخشیده است.وی همچنین در بیشتر ابیات با بکارگیری صنایع ادبی همچون جناس، اعنات، تشبیه، استعاره،مراعات نظیر و تلمیح، علاوه بر تنوّعبخشی، ذهن شنونده را بیش از پیش درگیر حل معادله میکند؛البته این پیچیدگی و نیز تعداد این ابیات نسبت به ابیات حافظ در حدی نیست که موجب خستگیو ملال خواننده گردد.