سبک‌شناسی اشعار نادم قیصاری

زمینه و هدف: نادم قیصاری در شعر معاصر افغانستان شاعری شناخته شده است و اشعارش با درونمایه های غنایی، عرفانی، اجتماعی و فرهنگی در غنای شعر این دوره در افغانستان سهم بزرگی دارد؛ اما تاکنون زمینۀ مناسب برای واکاوی و تحلیل همه سویۀ شعر او فراهم نیامده و از این روی، نادم قیصاری نیز مانند بسیاری از شاعران دیگر کشور خود، در جامعۀ ادبی ایران ناشناخته باقی مانده است. این پژوهش، با هدف سبک‌شناسی شعر نادم قیصاری، در پی معرفی این شاعر، با ارائۀ نمونه هایی از شعر او، در سه سطح زبانی، ادبی و فکری دنبال میشود. همچنین شناسایی جایگاه شاعر در میان شاعران معاصر ادبیات فارسی از اهداف این پژوهش است. روش مطالعه: پژوهش پیش رو، مطالعه ای نظری است. داده های آن به روش کتابخانه ای به دست آمده و به شیوه توصیفی-تحلیلی و ارائۀ آمار به انجام رسیده است. محدودۀ مورد مطالعه، کلیات دیوان نادم قیصاری است که با مقدمۀ محمد سرور مولایی در سال 1390 ش. توسط انتشارات عرفان در تهران به چاپ رسیده است. در این پژوهش اشعار نادم قیصاری بر اساس روش سیروس شمیسا در سه سطح زبانی، ادبی و فکری سبک شناسی شده است. یافته ها: مهمترین ویژگیهای شعر نادم در سطح زبانی عبارتند از: بسآمد بالای واژگان عرفانی، انواع تکرار، واج‌آرایی و قافیه های بدیعی‌. از برجستگیهای ادبی آن میتوان به بسامد بالای روش تناسب از جمله: تضاد، مراعات‌النظیر، تلمیح و مدعامثل اشاره کرد. در میان آرایه های بیانی انواع تشبیه: اضافۀ تشبیهی، تشبیه مرسل، مفصل، مفرد و تشبیه بلیغ و همچنین انواع استعاره بسامد بالایی دارد. مهمترین مشخصه های فکری شعر نادم، عشق و حالات آن، توصیف معشوق، عرفان، حکمت، پند و اندرز، شکایت از روزگار، ستایش و مرثیه است. نتیجه گیری: از بررسیهای انجام شده میتوان نتیجه گرفت که نادم قیصاری شاعری استاد است که بر اصول و قواعد شعر کلاسیک کاملاً مسلط است و با زوایای مختلف شعر فارسی و سنن ادبی آشناست.