تحلیل بینامتنی عدم قطعیت در سبک زبانی و روایی بوف‌کور صادق هدایت و ملکوت بهرام صادقی

زمینه و هدف: بینامتنیت یکی از نتایج تحولات در حوزه نقد و مطالعات متون ادبی است. هدف اصلی این پژوهش آن است تا با توجه به ماهیت بینامتنی مولفه عدم قطعیت در دو داستان بوف کور اثر صادق هدایت و ملکوت اثر بهرام صادقی عوامل تشکیک در سطوح مختلف روایت را تحلیل و بررسی نماییم. روش پژوهش: این جستار به شیوۀ مطالعات کتابخانه ای و روش سندکاوی و با بهره گیری از روش توصیفی تحلیلی و مراجعه به منابع و پایگاه های معتبر علمی است. در این پژوهش دو کتاب بوف‌کور و ملکوت مورد تحلیل قرار گرفته است و جهت ارائه نمونه های آماری تعداد 3000 جمله از هر یک از این دو اثر به روش بینامتنی مورد واکاوی و تحلیل قرار گرفته است. یافته های پژوهش: در دو داستان بوف‌کور و ملکوت گزارۀ عدم قطعیت که از مختصات اصلی داستانهای پست مدرن میباشد- کاملاً مشهود است و همین مساله سبب میشود که با وجود دسته بندی این دو رمان در ذیل رمانهای مدرن، بتوان گفت که مولفه عدم قطعیت به هر دو اثر رنگ و بویی پست مدرنیستی بخشیده است. نتایج پژوهش: در این دو اثر هر دو نویسنده برای بیان عدم قطعیت تمهیداتی در نظر گرفته اند که در سطوح زبان، روایت، نحوۀ شخصیت‌پردازی، زاویه دید، مکان و زمان داستان در روایت نمود یافته است. صادقی بمانند هدایت دنیای خیال و واقعیت را در هم آمیخته است تا مخاطب را با تشکیک مواجه کند. رمان بوف‌کور و ملکوت به مختصات رمانهای پست مدرن نزدیک شده اند و شخصیت‌پردازیهای متکثر و نامعین، تکثر حقیقت و واقعیت و استفاده همزمان از خیال و واقعیت فضای روایت در بوف‌کور را آکنده از ابهام و تردید ساخته و صادقی نیز در ملکوت با تاسی و رویکرد بینامتنی ضمنی از بوف‌کور نمودهای عدم قطعیت را در این داستان مورد توجه قرار داده است.