بررسی و مقایسه انواع زمان و وجه در گلستان سعدی و روضۀ خلد مجد خوافی با رویکرد سبک شناسی نقشگرا و انتقادی

زمینه و هدف: سبک شناسی نقشگرا به نقش و کاربرد واژه و بند توجه دارد و سبک شناسی انتقادی به مناسبات قدرت در متن میپردازد. مسالۀ مقالۀ حاضر کشف میزان تقلیدی بودن روضۀ خلد در خصوص مقوله ی زمان و وجه با گلستان است. هدف کلی کشف مسالۀ تقلیدی بودن روضۀ خلد است و اهداف عینی آن مقایسه میزان بسامد دو اثر در مقوله زمان و وجه، مقایسه صدای دستوری و سبک روایی آن دو میباشد. نظریۀ پژوهش نیز نقشگرایی هالیدی و دستور سنتی است.روش مطالعه: نوع تحقیق کاربردی، روش آن کمی کیفی و متغیرهای آن شامل 31 متغیر نقش بینا فردی میباشد. واحد نمونه و تحلیل جمله بوده و داده ها با روش نمونه گیری سیستماتیک انتخاب شده است. یافته ها: یافته های این تحقیق نشان میدهد که گلستان با 77% و روضۀ خلد با 76% در وجه خبری دارای تشابه معنیداری در این متغیر میباشند. همچنین گلستان در مقولۀ زمان گذشته: 45%، حال: 49 %، امر 5% و آینده 1% و روضۀ خلد به ترتیب دارای 51%، 43%، 6% و 0% می باشد. نتیجه گیری: شواهد آماری نشان می دهد که روضۀ خلد به لحاظ نوع نگرش، تعامل با هستی، صدای دستوری و سبک روایی بسیار تحت تاثیر گلستان است. همچنین صدای دستوری هر دو خبری و گزارشی است و هر دو از موضعی خنثی به روابط قدرت برخودارند.