کارکرد ایدئولوژیک در برجسته سازی سبک رمانهای برگزیدۀ زنان معاصر دهۀ 80 تا 90

زمینه و هدف: سبک‌شناسی لایه ای یکی از شگردهای ارزیابی و بررسی نوین آثار ادبی است که به کمک آن میتوان متون ادبی اعم از شعر و داستان را با ظرافت و دقت بیشتر و افزونتری مورد تحلیل و واکاوی قرار داد. این شیوه از سبک‌شناسی با تکیه بر دانش سبک‌شناسی سنتی و کلاسیک، متون را در حیطۀ پنج لایۀ آوایی، واژگانی، نحوی، بلاغی و ایدئولوژیک واکاوی و تحلیل می نماید. در میان لایه های پنجگانۀ مطرح‌شده، لایۀ ایدئولوژیک اثر را از حیث احساسات، باورها، اندیشه و ایدئولوژی که حمل می نماید در سه سطح واژگانی، نحو و بلاغت مورد بررسی قرار میدهد. داستان‌نویسان زن معاصر در فاصلۀ دهه های 60 تا 90 خورشیدی با بهره گیری از نوعی ادبیات اعتراضی بازتاب‌دهندۀ مسائل و مشکلات اجتماعی زنان و کاستیهای موجود است که این مسئله را میتوان بخوبی در سطوح یادشدۀ ایدئولوژیکی این داستانها مشاهده نمود. هدف بررسی پیش‌رو تحلیل و واکاوی سطح ایدئولوژیک داستانهای معاصر نویسندگان زن در دهه80 تا 90 خورشیدی است. روش پژوهش: این جستار به شیوۀ کتابخانه ای و روش توصیفی-تحلیلی و سندکاوی انجام خواهد شد. جامعۀ آماری پژوهش پیش‌ رو گزیده ای از داستانهای معاصر نویسندگان زن در دهه های 60 تا 90 شامل فریبا وفی، زویا پیرزاد، شهرنوش پارسی‌پور و منیرو روانی‌پور میباشد. یافته های پژوهش: یافته های پژوهش حاکی از آن است که در میان نویسندگان زنان دهۀ 80 تا 90 با توجه به آثار برگزیده و منتخب از فریبا وفی، زویا پیرزاد، شهرنوش پارسی‌پور و منیرو روانی‌پور زبان در خدمت القای ایدئولوژی به مخاطب است. نتیجه گیری: با توجه به بررسی سبکی در لایۀ ایدئولوژیک در آثار نویسندگان مطرح‌شده، ایدئولوژی در هر سه لایۀ واژگانی، نحوی و بلاغی منعکس شده است. در لایۀ واژگانی کاربرد کلماتی که نشان از اهتمام به بالا بردن جایگاه زن یا اندوه آنان از وضعیت رقت‌بار زن در جامعه، در لایۀ نحوی کاربرد و ساختار جملات کوتاه و پیاپی که نشان از اضطراب و پریشانی شخصیت زن در داستان دارد و در لایۀ بلاغی تصاویری که بصورت تشبیهی، کنایی، و... بازتاب‌دهندۀ عقاید، باورها و نظریات نویسندگان زن، پیرامون وضعیت و شرایط زنان جامعه است، قابل مشاهده می باشد.