سرمایۀ فرهنگی تجسّم یافته در تاریخ بیهقی

زمینه و هدف: مقالۀ حاضر با هدف سنجش مولّفه های سرمایۀ فرهنگی تجسّم یافته در کتاب تاریخ بیهقی به انجام میرسد. مفهوم سرمایۀ فرهنگی بعنوان منبعی قلمداد میشود که افراد، گروه ها و جوامع برای رسیدن به نتایج مطلوب آن را به کار میگیرند؛ از این رو سرمایۀ فرهنگی مجموعه ای از باورها و معلومات و اطّلاعات و امتیازات و مانند آنها بوده که هر فرد بمنظور عضویت در طبقه ای از جامعه بدان نیازمند است. بر اساس دیدگاه پیر بوردیو، سرمایۀ فرهنگی ذیل سه زمینه قابلیت بررسی دارد: ذهنی یا متجسّم، عینی، و نهادی. منظور از سرمایۀ فرهنگی مجسّم آن دسته از معلومات کسب‌شده ای است که به شکل رغبتهای پایدار ارگانیسم، حالت درونی شده به خود میگیرد و جزو تواناییهای فرد طبقه بندی میشود. روش مطالعه: این پژوهش از لحاظ روش، توصیفی-تحلیلی و از نظر هدف، کاربردی است که در تکمیل مبانی نظری از منابع کتابخانه ای و اینترنتی شامل کتب و مقالات و پایان نامه و رساله استفاده شده است. محدوده و جامعۀ مورد مطالعه شامل کتاب تاریخ بیهقی به کوشش خلیل خطیب رهبر، نشر مهتاب (1383) میباشد. یافته ها: بر اساس یافته های این تحقیق، نگرشهای فرهنگی موجود در کتاب تاریخ بیهقی ذیل سه بخش عمده قابل‌طبقه بندی میباشد که شامل نگرشهای سیاسی، دینی و اخلاقی است. نتیجه گیری: در حوزۀ سیاسی، تاکید بر خردورزی و پرهیز از نابخردی و مشورت و رایزنی در باب مسائل مختلف کشور؛ در حوزۀ دینی رعایت مناسک عملی اسلام نظیر خواندن نماز، صدقه دادن، خواندن قرآن و باور به قضا و قدر الهی و وثوق به خودشناسی؛ و در بخش اخلاقی و تعلیمی مضامینی همچون عفو و گذشت و امانتداری، خویشتنداری، خردمندی و کیاست، مطالعه، پرهیز از بدرفتاری، طمع، دروغگویی، بدگویی، خبرچینی و دهن بینی و مواردی از این نوع قابل ‎ملاحظه اند.